مركز خدمات بالینی ، مراقبتی و آموزشی در منزل پارسیان مهرپرور تحت نظارت مستقیم وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي

  • info@mehrparvar.com
  • 021-44442410

مقاومت به انسولین – نگهداری از سالمند مبتلا به دیابت

مقاومت به انسولین – نگهداری از سالمند مبتلا به دیابت

در این مقاله به بررسی مقاومت به انسولین – نگهداری از سالمند مبتلا به دیابت می پردازیم.
از جمله مهم ترین هورمون های بدن ، هورمون انسولین می باشد که مانند یک کلید در بدن عمل می کند ، این هورمون قفل سلول ها را باز می کند تا گلوکز وارد شود؛ اما بعضی وقت ها این قفل و کلید درست عمل نمی کنند که نتیجه آن تجمع گلوکز در خون و بالارفتن میزان قند خون می باشد.
مقاومت به انسولین چه نشانه هایی دارد ؟
در شرایط  مقاومت به انسولین بدن سالمند به سختی تلاش می کند و بیشتر از قبل انسولین تولید می کند اما حتی این حجم از انسولین هم قادر نیست به درستی قفل سلول ها را باز کند. درباره این عارضه فرضیه های زیادی وجود دارد، اما متخصصان هنوز به درستی نمی دانند که چه عامل یا عواملی روی پاسخ سلول های مختلف بدن به انسولین تاثیر می گذارد و آن ها را قفل می کند. این همان شرایطی است که در علم پزشکی به آن مقاومت به انسولین گفته می شود.
سالمندان مبتلا به مقاومت به انسولین نشانه خاصی ندارند و بزرگترین مشکل این بیماری نیز همین است زیرا امکان دارد سالمندی که مدت ها به این بیماری دچار است از بیماری خود اطلاعی نداشته باشد. در بعضی از سالمندان و یا مبتلایان به این عارضه لکه های تیره روی پوست در برخی از نواحی بدن مثل گردن، آرنج، دست ها، زانوها و زیربغل ایجاد می شود.
چه افرادی بیشتر در معرض این عارضه قرار دارند؟
سالمندانی که دچار افزایش وزن شده اند شانس بیشتری برای ابتلا به عارضه مقاومت به انسولین دارند. در افراد و یا سالمندانی که دخانیات مصرف می کنند و به اندازه کافی ورزش نمی کنند ، یا فشار خون بالایی دارند، این عارضه بیشتر دیده می شود. همچنین بعضی از مشکلات قلبی و عروقی نیز از جمله عوامل افزایش دهنده خطر این بیماری است.
در سالمندانی که کلسترول خوب خون آنها پایین است یا تری گلیسرید (چربی خون) خونشان بالاست، سابقه سکته قلبی دارند یا در ناحیه گردن و پا دچار مشکلات عروقی می باشند، مقاومت به انسولین نیز بیش از دیگران دیده می شود و این عارضه می تواند مشکل زا باشد.
تأثیر نژاد و ژنتیک بر این عارضه
تحقیقات دانشمندان توانسته حتی تأثیر نژاد افراد  در ابتلا به این بیماری را نشان دهد به طوری که مطالعات ثابت کرده در آمریکایی هایی که نژاد آنها آسیایی است میزان ابتلا به این عارضه بیشتر از آمریکایی هایی است  که نژاد آنها آفریقایی می باشد. همینطور همه آنهایی که در خانواده شان سابقه ابتلا به مقاومت به انسولین دارند در معرض خطر میباشند و در مقایسه با کسانی که چنین سابقه ای در خانواده شان نبوده، بیشتر به این بیماری مبتلا می شوند.
همچنین اگر پدر یا مادر، برادر یا خواهری دارید که دچار دیابت نوع دو است، ریسکتان هم برای ابتلا به بیماری بالاتر است. در ضمن فرزندان خانم هایی که در دوران بارداری، قند خون بالا یا دیابت بارداری را تجربه کرده اند در مقایسه با سایر افراد، بیشتر دچار مقاومت به هورمون انسولین می شوند.
نحوه تشخیص مقاومت به انسولین
تشخیص این عارضه کمی پیچیده و دشوار است و پزشک برای اینکه ببیند سالمند به این عاره دچار شده است یا خیرتست های معمول مربوط به پیش دیابت را برای سالمند انجام می دهد تا مشخص شود که آیا قند خون بیش از حد معمول هست یا خیر. با آزمایش خون می توان وضعیت قند خون ناشتا را بررسی کرد و مقایسه قند خون سالمند در طی چند ماه گذشته نشان می دهد که آیا سلول های بدن نسبت به انسولین به عنوان یک هورمون پایین آورنده خون، مقاوم می باشند یا نه.
آیا این عارضه به دیابت تبدیل می شود؟
مقاومت به انسولین بدن را در شرایطی قرار می دهد که برای ساخت مقدار بیشتر هورمون انسولین ، بیشتر تلاش کند تا بتواند سطح قند خون را در حد و اندازه طبیعی نگه دارد. در نتیجه به مرور سلول های سازنده انسولین در پانکراس از بین می روند و از کار می افتند و این مسئله سالمند را به سمت ابتلا به پیش دیابت و دیابت نوع دو سوق می دهد. اگر شما بتوانید مقاومت به انسولین را زود تشخیص بدهید با کمی تغییر در سبک زندگی روزانه سالمند می توان از وقوع این اتفاق تا حد زیادی پیشگیری کرد.
تغذیه درست در پیشگیری از ابتلا به مقاومت به انسولین
عارضه مقاومت به انسولین با اضافه وزن و چاقی ارتباط دارد و به شدت به نوع رژیم غذایی سالمند بستگی دارد. اگر به تازگی متوجه شده اید که سالمند دچار این عارضه شده است لازم است در مصرف شیرینی، شکلات، قندهای تصفیه شده و چربی های حیوانی برای سالمند باید دقت کافی داشته باشید و مصرف را میوه و سبزی و غلات تصفیه نشده و سبوس دار  را افزایش دهید. انجام  این کار علاوه بر تنظیم قند خون به سالمند کمک می کند تا وزن کم کند یا وزن خود را در محدوده سالم کنترل کند و دچار اضافه وزن نشود در صورترعایت این سبک غذایی به مرور مقاومت سلولی به انسولین کاهش می یابد.
از جمله الگوهای رژیمی مناسب که به مبتلایان به مقاومت انسولین کمک میکند ، رژیم “دش”  می باشدکه معمولا به سالمندان مبتلا به بیماری های قلبی و عروقی و پرفشاری خون توصیه می شود. کاهش دریافت سدیم و افزایش دریافت پتاسیم، منیزیم و کلسیم روزانه، پایه و اساس رژیم  ” دش ” را تشکیل می دهد. همچنین مطالعات حاکی از تاثیر مستقیم کمبود ویتامین دی (D) بر سلول های بدن و کاهش واکنش های سلولی به انسولین است که به مرور قند خون را بالا می برد.
انجام تمرینات ورزشی برای کنترل مقاومت به انسولین در سالمندان
انجام دادن حرکات ورزشی علاوه بر کمک به درمان این عارضه بر روی وزن سالمند هم تأثیر دارد. یکی دیگر از فواید ورزش به خصوص روی سلول های ماهیچه ای این است که باعث می شود این سلول ها به شکل بهتر و موثرتری از قند و انسولین استفاده کنند. بنابراین اگر دچار این بیماری هستید باید روزی ۳۰ دقیقه در اغلب روزهای هفته ورزش کنید تا قلبتان سریع تر بزند و نفس کشیدن کمی برایتان سخت شود.
استفاده از دارو برای کنترل مقاومت به انسولین در سالمندان
یکی از مهم ترین کمک هایی که می توان به سالمند کرد تغییر سبک زندگی است برای رفع مقاومت به انسولین. با این حال اگر احتمال ابتلا به دیابت برای سالمند مطرح باشد، لازم است مصرف دارو را نیز برای بهبود استفاده سلول ها از انسولین با نظر پزشک متخصص شروع کنند. یکی از داروهای متداول برای کنترل قند خون در سالمندان قرص متفورمین است تا هم احتمال ابتلا به دیابت را کاهش دهد و هم کمک به کاهش وزن در سالمندانی که به چاقی مبتلا هستند بکند. یکی دیگر از فواید متفورمین این است که ریسک ابتلای خانم هایی را که سابقه دیابت بارداری داشته اند، به نوع دوم این بیماری کاهش می دهد.
عارضه مقاومت به انسولین و سندرم متابولیک
یکی از عوامل در ارتباط با سندرم متابولیک عارضه مقاومت به انسولین می باشد. مبتلایان به این سندرم با داشتن چند علامت قابل تشخیص هستند:
– افزایش اندازه دور کمر
– افزایش تری گلیسرید یا چربی خون
– کاهش اچ.دی.ال خون
– افزایش فشار خون
– افزایش قند خون
کسانی که مبتلا به سندرم متابولیک هستند هم بیشتر از سایرین در معرض دیابت، بیماری های قلبی و عروقی و سکته هستند.
مقاومت به انسولین با چه بیماری هایی مرتبط است؟
افرادی که سلول های بدنشان نسبت به انسولین مقاوم شده نسبت به سایرین التهابات بیشتری را در بدنشان تجربه می کنند و بیشتر دچار بیماری های عروقی، کلیوی، کبدی، آرتریت روماتویید و سندرم تخمدان پلی کیستیک می شوند.
با غذا مقاومت سلولی به انسولین را بشکنید
۱- بلوبری
در سال ۲۰۱۰ محققان نشان دادند که مصرف بلوبری مقاومت به انسولین را در افراد چاقی که دچار این بیماری هستند کاهش می دهد و چون این میوه قند کم و فیبر بالایی دارد ضدچاقی هم محسوب می شود. همچنین استفاده از بلوبری به دلیل داشتن آنتی اکسیدان های ضدپیری، پوست شما را نیز جوان و درخشان می کند.
۲- آووکادو
آووکادو سرشار از اسیدهای چرب غیراشباع است که روند آزاد شدن قند در خون را کند می کند، در نتیجه نیاز بدن به انسولین کم و از مقاومت سلولی به این هورمون کاسته می شود.
۳- روغن زیتون
اسیدهای چرب غیراشباعی که در روغن زیتون وجود دارد، ترشح هورمون های ضداشتها از جمله «لپتین» را تحریک می کند و به طور اختصاصی مقاومت سلول های بدن نسبت به هورمون انسولین را از بین می برد. در سال ۲۰۰۷ مقاله ای منتشر شد که نشان داد داشتن رژیم غذایی سرشار از اسید چرب غیراشباع در مقایسه با رژیم های مملو از کربوهیدرات یا برنامه غذایی که اسید چرب اشباع زیاید دارد، مانع از ایجاد چاقی شکمی شده و مقاومت به انسولین را از بین می برد.
۴- دارچین
تنها با مصرف نصف قاشق مرباخوری دارچین در طول روز می توانید میزان انسولین را در بدنتان تنظیم کنید. پژوهش های اخیر حاکی از آن است که دارچین روی سلول های کبدی و ماهیچه ای اثر می گذارد تا به شکل بهتر و موثرتری انسولین استفاده کنند. علاوه بر این مصرف این ادویه با تسریع روند کاهش وزن نیز رابطه دارد؛ بنابراین کافی است به مدت بیست روز، روزانه نصف قاشق مرباخوری دارچین بخورید تا قند خونتان ۲۰ درصد پایین بیاید.
۵- گیلاس
اگر چاق هستید و مقاومت به انسولین دارید، گیلاس را در فصل های گرم سال در برنامه غذایی روزانه تان قرار دهید. این میوه که به رغم طعم شبرینش، قند کمی دارد، سرشار از ترکیبات شیمیایی طبیعی به نام «آنتوسیانین»  است که به پایین آمدن قند خون کمک می کنند.
تحقیقات نشان داده آنتوسیانین های موجود در گیلاس تولید و ترشح انسولین را تا ۵۰ درصد کاهش می دهد و به دلیل اثر آنتی اکسیدانی اش، ضدسرطان و بیماری های قلبی و عروقی نیز محسوب می شود.

 

بیشتر بخوانید:

کاهش مصرف مواد قندی و نشاسته ای – پرستار سالمند در منزل

 

 

 

برچسب ها :
اشتراک گذاری :

دیدگاه خود را بنویسید