ذهن سالم در سالمندان

ذهن سالم در سالمندان

اهمیت داشتن یک برنامه تغذیه ای منظم و سالم در افرادی که در دوران سالمندی قرار دارند بر کسی پوشیده نیست ، این موضوع می تواند به کمک خانواده سالمند یا پرستار سالمند انجام بشود. برای افرادی که بالای ۵۰ سال سن دارند داشتن یک برنامه روتین تغذیه ای مزایای زیادی دارد از جمله افزایش سلامت و قدرت فکری، مقاومت در برابر بیماری، افزایش سطح انرژی در سالمندان، بهبودی سریع‌تر و مدیریت بهتر بیماری‌های مزمن. در سالمندانی که پا به سن گذاشته اند، خوب غذا خوردن می‌تواند کلید یک چشم‌انداز مثبت و ماندن در وضع تعادل و توازن روحی باشد، اما سالم غذا خوردن به معنی یک رژیم غذایی سخت و شکنجه‌آور نمی باشد.

الگوی غذایی مناسب سن خود را داشته باشید :

مصرف غذاهای تازه و رنگارنگ که شامل همه گروه های غذایی باشد و در جمع خانواده و دوستان به سلامت سالمندان کمک می کند.یک ضرب‌المثل قدیمی هست که عنوان می کند شما همانی هستید که می‌خورید، این ضرب المثل را از همین امروز سرلوحه کار خود قرار دهید. زمانی که سالمند انواع میوه‌های رنگارنگ و سبزیجات، غلات کامل، و پروتئین بدون چربی دریافت می کند، در روح و جسم خود احساس جنب و جوش و سلامت خواهد کرد.

تغذیه خوب، به حفظ عضلات، استخوان‌ها و سلامتی اندام‌ها و دیگر نقاط بدن سالمند کمک می‌کند و سبب می‌شود سالمند بتواند برای پیاده‌روی در مسافت‌های طولانی مشکلی نداشته باشد. خوردنی‌های غنی از ویتامین، سیستم ایمنی بدن سالمند را تقویت می‌کند و با سموم بیماری‌زایی که با آن مواجه می‌شوند مبارزه می‌کند.

رژیم غذایی مناسب خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی، سکته مغزی، فشار خون بالا، دیابت نوع ۲، از دست دادن تراکم استخوان، سرطان، و کم‌خونی را کاهش می‌دهد. همچنین، خوردن معقول به معنی مصرف کالری کمتر و غذاهای مغذی بیشتر، می‌تواند وزن سالمند را متناسب نگه دارد.

سالمند با مصرف چه غذاهایی می تواند ذهن فعالی داشته باشد؟

مصرف مواد غذایی مغذی سبب افزایش میزان تیزهوشی در سالمندان می شود پرستار سالمند بهتر است در رژم روزانه سالمند میوه‌های رنگ روشن، سبزیجات برگ دار، و ماهی و آجیل خام حاوی اسیدهای چرب امگا ـ ۳ را بگنجاند ، همچنین این نوع مواد غذایی با فعال کردن ذهن سالمندان خطر ابتلا به آلزایمر در آنان کاهش می دهد.پرستار سالمند با جایگزینی چای سبز به جای چای سیاه می‌تواند حافظه و هوشیاری ذهنی سالمند را  بالا ببرد زیرا این نوع چای غنی از آنتی‌اکسیدان می باشد.

تغذیه خوب، احساس بهتر

در صورتی که پرستار سالمند وعده‌های غذایی سالم و بی‌خطر به برنامه غذایی سالمند اضافه کند سالمند انرژی بیشتری خواهد داشت و با اعتماد به نفس بالاتری زندگی می کند ، وقتی بدن سالمند در وضعیت خوبی قرار داشته باشد احساس شادی می‌کند و این طراوت را در جسم و روح خود نیز احساس خواهد کرد.

سالمندان جذب مواد غذایی کمتری دارند.

در دوران سالمندی  تغییرات مختلف فیزیولوژیکی و روانی اتفاق می افتد که ارتباط مستقیم با احتیاجات غذایی افراد مسن دارد ، در این دوران بدن در جذب و استفاده از بسیاری از ویتامین‌ها و مواد معدنی توانایی کمتری دارد و همچنین به دلیل استفاده طولانی مدت از داروهای تجویزی هم جذب مواد مغذی خاص کمتر اتفاق می افتد.

همچنین در دوران سالمندی اشتهای سالمندان کمتر می شود و قدرت چشایی‌شان نیز کاهش می‌یابد، در حالی که نیاز به ویتامین‌ها و مواد معدنی ثابت است یا در برخی شرایط فیزیکی سالمندان افزایش می‌یابد، به همین دلیل باید اطمینان داشته باشیم ‌ غذایی که می‌خوریم سالم و مغذی می باشد. مشکلات گوارشی، مانند یبوست و کبد چرب نیز در این دوران شایع است که با یوگا و پیاده‌روی و یک رژیم غذایی مناسب و با توصیه پزشک می‌تواند بهتر شود.

کنترل مصرف نمک در سالمندان

در دوران سالمندی افراد باید میزان نمک روزانه خود را در یک میزان مشخص نگه دارند و تنها همان مقدار را مصرف کنید چون به دلیل تغییر در قدرت چشایی ممکن است در مصرف آن زیاده‌روی داشته باشند. در این شرایط پرستار سالمند می تواند از سیر، آب لیمو و سبزیجات معطر به جای نمک استفاده کند تا نیاز به عطر و طعم را در غذای خود رفع کند.

تغییرات گوارشی در دوران سالمندی

میزان اسید معده در اثر افزایش سن کاهش می یابد و در پی آن جذب آهن، کلسیم و ویتامین‌های B6، B12 و فولات نیز در بدن کم می شوند. همچنین پروتئین مورد نیاز برای جذب ویتامین B12 نیز کاهش می‌یابد و خستگی، ضعف و غلظت خون از نتایج این تغییرات است که می‌تواند خطر حمله قلبی و سکته مغزی را در سالمندان افزایش دهد.

مصرف بیش از حد چربی‌های اشباع، الکل، سیگار کشیدن و ورزش نکردن از عوامل مهم نارسایی‌های تغذیه‌ای است. در دوران سالمندی بدن قدرت خود را برای جذب و تولید ویتامین D از دست می‌دهد. بدن می‌تواند ویتامین D را با جذب نور خورشید و فرآیندی درونی تولید کند، اما این عملکرد پوست در سالمندان کاهش می‌یابد و با کهولت سن کمتر سالمندان در معرض نور خورشید قرار می‌گیرند. در رژیم غذایی سالمندان باید حداقل ۱۰ میکروگرم ویتامین D یا مکمل مورد نیاز  و تحت نظر پزشک وجود داشته باشد.همچنین سالمند بهتر است با کمک پرستار سالمند ، روزی ۲۰ دقیقه در معرض تابش مستقیم آفتاب قرار بگیرد تابدنش بتواند ویتامین D تولید کند.

مصرف غلات برای تقویت ذهن سالمندان

پس از ۶۰ سالگی رژیم غذایی شما باید شامل مقدار زیادی از غذاهای غنی از فیبر مانند غلات، جو، میوه‌ها، سبزیجات، لوبیا و عدس باشد. شیشه‌ای کوچک از آب آلو به هنگام صبح نیز به شما کمک می‌کند که گوارش آسان‌تری داشته باشید.

کاهش مصرف گوشت در رژیم غذایی سالمند

بیشتر سالمندان فکر می‌کنند برای گریز از اوره و سایر مضرات گوشت قرمز‌ باید دور مصرف آن را خط بکشند، اما منبع اصلی ویتامین B12 گوشت است. همچنین ماهی، تخم مرغ، محصولات لبنی و غلات صبحانه که غنی شده وحاوی ویتامین B12 باشد بسیار برای شما مفید است.

بهداشت عمومی سالمندان

بهداشت عمومی می‌تواند به تغذیه شما کمک کند. می‌پرسید چگونه؟ طبیعی است اگر شما با دست‌های آلوده غذا بخورید امکان عفونت گوارشی پیش می‌آید و این بیماری می‌تواند در سالمندان مهلک باشد. اگر حیوان خانگی مثل سگ، گربه، یا پرنده دارید باید به این مهم بیشتر دقت کنید. دندان یکی دیگر از چیزهایی است که می‌تواند داشتن یا نداشتنش برای شما مشکل پیش آورد.

اگر از دندان مصنوعی استفاده می‌کنید باید مراقب باشید اندازه آن حتما متناسب با وضعیت شما باشد و اگر لاغر شده‌اید و دندان‌ها برایتان گشاد شده و نمی‌توانید براحتی با آن بجوید حتما برای اصلاح اندازه دندان مصنوعی به دندانپزشک مراجعه کنید.اگر دندان طبیعی دارید، اما نه به طور کامل حتما برای جایگزینی دندان‌های کشیده شده اقدام کنید.خوب جویده نشدن غذا می‌تواند به سوءهاضمه منجر شود.

مسواک زدن دندان‌ها و تمیز نگهداشتن آنها جلوی رشد و نمو میکروب‌ها را در دهان یا روی دندان مصنوعی می‌گیرند و سالم‌تر می‌مانید. در شست‌وشوی میوه‌ها و سبزیجات نیز دقت کافی داشه باشید و حتما آنها را قبل از مصرف ضدعفونی کنید. کمی سرکه، نمک یا چند قطره مایع ظرفشویی در نبود مایع مخصوص ضدعفونی‌کننده سبزیجات می‌تواند مفید باشد.