پارسیان مهرپرور | پرستار سالمند و کودک

مراقبت از بیماران آلزایمری :8 ترفند نگهداری بیماران آلزایمری (+ پرستار بیمار آلزایمری)

نکات لازم برای پرستاری بیماران آلزایمری

بیماری آلزایمر یک بیماری پیشرونده می‌باشد. یعنی به مرور زمان، عوارض آن بخصوص در سالمندی بیشتر و بیشتر می‌شود زیرا بیماری، سلول‌های بیشتری از مغز را درگیر می‌کند و از بین می‌برد. مراقبت از بیماران آلزایمری از نظر فیزیکی و احساسی طاقت فرسا است. از بیشتر مبتلایان به آلزایمر افراد و بستگان درجه یک آنان مراقبت می‌کنند. اگر هر یک از اعضای خانواده شما یا عزیزتان درگیر آلزایمر است نکات مراقبتی زیر می‌تواند به شما کمک کند. برای مدیریت تمامی جنبه‌های زندگی آنان در این مقاله از سایت مرکز خدمات پرستاری پارسیان مهرپرور ۸ ترفند مراقبتی را آموزش می‌دهیم.

بیماری آلزایمر چیست ؟

بیماری آلزایمر (Alzheimer’s disease) یا بیماری فراموشی، سلول‌های مغزی افراد را درگیر می‌کند و روی حافظه، افکار فرد و رفتار‌های فرد تأثیر می‌گذارد. این بیماری بتدریج توانایی‌‌های ذهنی بیمار را از بین می‌برد. مبتلایان به آلزایمر بتدریج در شناخت دوستان و آشنایان و نام بردن اسامی‌ آنها نیز دچار مشکل می‌شوند. در موارد تشدید بیماری آلزایمر افراد در تشخیص اتاق خواب، آشپزخانه، دستشویی و حمام در منزل خودشان هم مشکل پیدا می‌کنند. این اختلالات حافظه بر روی عملکرد‌های اجتماعی و شخصی بیمار تأثیر گذاشته و می‌تواند ایجاد افسردگی، عصبانیت و پرخاشگری کند.

۸ ترفند مراقبت از بیماران آلزایمری در منزل

به کمک شیوه‌های مراقبتی زیر می‌توانید جنبه‌های مختلف زندگی بیمار را مدیریت کنید.

  1. ترفند اول مراقبتی : کسب آگاهی راجع به بیماری آلزایمر
  2. ترفند دوم مراقبتی : داشتن روتین نگهداری منظم برای بیمار
  3. ترفند سوم مراقبتی : تلاش برای فعال نگه داشتن بیمار
  4. ترفند چ‌هارم مراقبتی : افزایش ارتباطات بیمار آلزایمری
  5. ترفند پنجم مراقبتی : داشتن رژیم غذایی مناسب و مغذی
  6. ترفند ششم مراقبتی : کمک به تقویت عزت نفس بیماران آلزایمری
  7. ترفند هفتم مراقبتی : فراهم کردن محیط امن برای بیماران آلزایمری
  8. ترفند هشتم مراقبتی : حفظ ارتباط با انجمن‌های آلزایمر

ترفند اول مراقبتی : کسب آگاهی راجع به بیماری آلزایمر

آشنایی با مراحل بیماری آلزایمر و علائم آن می‌تواند در مدیریت بیمار کمک کند. بیماری آلزایمر ۳ مرحله دارد :

مرحله خفیف بیماری آلزایمر

پیشرفت آلزایمر بر میزان مراقبت از بیماران آلزایمری تأثیر می‌گذارد. بیماران آلزایمری در مرحله خفیف یا زودرس هم می‌توانند به طور مستقل عمل کنند. آنها می‌توانند به مشارکت در فعالیت‌های حرفه ای و اجتماعی خود ادامه دهند. در مرحله خفیف آلزایمر افراد در تمرکز یا به خاطر سپردن وقایع اخیر مشکل دارند. بیماران آلزایمری کلمات یا نام‌های خاصی را فراموش می‌کنند. مشکل در نوشتن و حل مسئله، برخی دیگر از علائم اولیه آلزایمر می‌باشد.

مرحله متوسط بیماری آلزایمر

در این مرحله بیماران آلزایمری بخش زیادی از حافظه خود را از دست می‌دهند و دچار سردرگمی و علائم جسمی می‌شوند. افراد در این مرحله نشانه‌های زیر را دارند:

مرحله شدید بیماری آلزایمر

افراد در مرحله نهایی بیماری آلزایمر در تمام فعالیت‌های اساسی روزانه خود مانند نشستن، پیاده روی و غذا خوردن مشکل دارند. در مرحله شدید بیماری آلزایمر فرد تکلم خود را از دست می‌دهد. در این مرحله بیمار ممکن است در جویدن یا بلعیدن مشکل داشته باشد. مبتلایان به آلزایمر شدید، آگاهی نسبت به محیط خود را از دست می‌دهند و دیگر نمی‌توانند اعضای خانواده خود را بشناسند.

ترفند دوم مراقبتی : داشتن روتین نگهداری منظم برای بیمار

مراقبت از بیماران آلزایمری نیاز به داشتن نظم دارد. با ایجاد روتین و نظم روزمره در زندگی بیمار احساس آشنایی با وقایعی که هر روز قرار است اتفاق بیفتد در بیمار آلزایمری تقویت می‌شود. در زندگی روزمره مبتلایان به آلزایمر از ایجاد تغییرات بزرگ پرهیز کنید. تغییرات بزرگ و ناگهانی بیمار آلزایمری را دچار گیجی می‌کند.

ترفند سوم مراقبتی : تلاش برای فعال نگه داشتن بیمار

هر برنامه مراقبت از بیماران آلزایمری که طی آن بیمار فعال تر باشد به جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک می‌کند. برخی از فعالیت‌های روزانه که به سالمندان کمک می‌کند شامل موارد زیر است که بهتر است بیمار این کار‌ها را در زمان‌هایی انجام دهد که احساس بهتری دارد :

ترفند چهارم مراقبتی : افزایش ارتباطات بیمار آلزایمری

بیماران آلزایمری در برقراری رابطه با دیگران مشکل دارند. این افراد در رابطه کلامی دچار فراموشی جملات خود می‌شوند. یکی از ترفند‌های مراقبت از بیماران آلزایمری کمک به حفظ یا افزایش ارتباطات آنان به کمک روش‌های زیر است :

ترفند پنجم مراقبتی : داشتن رژیم غذایی مناسب و مغذی

نقش رژیم غذایی و تغذیه سالمند آلزایمری در مراقبت از بیماران آلزایمری حیاتی است. بیماران آلزایمری در خطر هدر رفتن مواد مغذی و آب بدن می‌باشند زیرا آنها قادر نیستند به یاد بیاورند که آخرین بار چه موقع و چه چیزی خورده اند.

مراقبان می‌توانند اطمینان حاصل کنند که فرد به اندازه کافی غذای مغذی برای خوردن دارد و بدن او دهیدراته نمی‌شود. برای مراقبت از بیماران آلزایمری به کمک روش‌های زیر باید سعی در تغذیه و هیدراته کردن بدن بیمار داشته باشند :

ترفند ششم مراقبتی : کمک به تقویت عزت نفس بیماران آلزایمری

یکی از روش‌های کارآمد مراقبت از بیماران آلزایمری کمک به بهبود عزت نفس آنان می‌باشد. بیمار باید نسبت به خودش احساس خوبی داشته باشد. برای داشتن احساس خوب باید به بهداشت و نظافت شخصی بیمار توجه کرد. کمک به بهداشت فردی بیمار شامل موارد زیر است :

ترفند هفتم مراقبتی : فراهم کردن محیط امن برای مراقبت از بیماران آلزایمری

بیماران آلزایمری در معرض خطرات مختلف از جمله : زمین خوردن، برق گرفتگی و… هستند. به منظور مراقبت از بیماران آلزایمری رعایت نکات ایمنی زیر توصیه می‌شود :

اقدامات امنیتی مراقبت از بیماران آلزایمری در زمان تنها ماندن

برای هر کسی از جمله خود شما، احتمالاً شرایطی پیش بیاید که مجبور به ترک منزل و تنها گذاشتن بیمار برای دقایق یا ساعاتی شوید. اگر فقط برای ساعاتی خانه را ترک می‌کنید، می‌توانید از یکی از دوستان یا همسایگان خود بخواهید که به منزل شما بیاید و مراقب سالمندتان باشد. اگر می‌خواهید بیشتر از یک یا دو روز دور از خانه باشید می‌توانید یک پرستار شبانه روزی سالمند استخدام کنید. درب کشو‌ها و کابینت‌های محتوی دارو، فراورده‌های شیمیایی یا وسایل خطرناک را قفل کنید.

از حفاظ‌ها و نرده‌ها در لبه پله‌ها یا طبقات بالا استفاده کنید و درب پشت بام و زیر زمین را ببندید. وسایل برقی خطرناک مانند چرخ گوشت و اتو را دور از دسترس بیمار قرار دهید. تا زمانی که بیمار، قابلیت درک مطلب و خواندن و نوشتن را از دست نداده است، می‌توانید از یادداشت برای راهنمایی کردن بیمار استفاده کنید. مثلاً بر روی اجاق گاز تابلوی خاموش کن، در حمام یا دستشویی شیر آب را ببند، تلفن ‌های ضروری مانند تلفن پلیس، اورژانس، آتش نشانی و شماره تلفن همراه خودتان و یا طرز کار وسایل مختلف را بنویسید و نصب کنید.

ترفند هشتم مراقبتی : با انجمن ‌های آلزایمر در ارتباط باشید

در دوره‌هایی که برای آگاهی رسانی در مورد آلزایمر برگزار می‌شوند شرکت کنید. این راهنمایی‌های جامع شامل راهنمایی‌های مرحله به مرحله در مورد چگونگی کمک به شخصی برای استحمام، غذا خوردن و موارد دیگر است.

فراهم کردن آسایش بیشتر برای بیماران آلزایمری

 صبور باشید

بیمار به مرور قابلیت حافظه خود را از دست می‌دهد در نتیجه شما بیشتر و بیشتر مجبور خواهید شد که اطلاعات را برای او تکرار کنید. ممکن است بار‌ها از شما بپرسد که چه زمانی از روز است یا نام فرزند شما چیست یا چگونه باید از یک وسیله ساده مثل سشوار یا جارو استفاده کند. صبور باشید و با متانت پاسخ او را بدهید. مطمئن باشید که او به یاد نمی‌آورد که ساعتی پیش پاسخ خود را دریافت کرده است. اگر می‌دانست، قطعاً مزاحم شما نمی‌شد!

 مهربان باشید

ممکن است که سالمند حتی نام شما را به خاطر نیاورد ولی او هنوز هم قادر است زبان بدن و رفتار شما را درک کند. پس باید مراقب باشید که حتما به جای نشان دادن خستگی و خشم و ناراحتی، درک و مهربانی از خود نشان دهید. رویکرد مثبت شما به سالمند بیمار اعتماد به نفس و شادی خواهد بخشید.

 رفتاری عادی داشته باشید

رفتار غیرعادی شما با بیمار، غیر طبیعی جلوه می‌کند. سعی کنید علیرغم مراقبت ویژه از او، برخوردی طبیعی داشته باشید.

 نسبت به رفتار منفی و بد رفتاری بیمار بی اعتنایی کنید

بدرفتاری‌های بیمار به معنای خصومت شخصی با شما نیست. آگاه باشید که اختلالات رفتاری بیمار، جنبه شخصی ندارد و یک فرایند طبیعی در روند بیماری است.

پرخاشگری و هیجان بیمار را با دارو کنترل کنید

تمام رفتار‌های بد سالمند بیمار مبتلا به آلزایمر هر چند که طبیعی است اما در هرصورت نباید اجازه داد که بیش از حد قوت بگیرد. پرخاشگری و رفتار تهاجمی، برای بیمار خطرناک است و باید به وسیله دخالت پزشک و دارو کنترل شود تا آسیبی به بیمار و سایر اعضای خانواده نرسد.

مراقبت از خودتان را فراموش نکنید!

 از خودتان مراقبت کنید. از نظر عاطفی از خودتان مراقبت کنید تا به مرور زمان خسته نشده و یا دچار افسردگی نشوید چون در این صورت هم خودتان زندگی مفید و موثر نخواهید داشت و هم اینکه نمی‌توانید به روش صحیح و مفید از سالمندتان مراقبت کنید. برای خودتان برنامه تفریحی و سرگرمی‌های مناسب را برنامه ریزی کنید. از دیگران کمک بخواهید تا برای مدت کوتاهی از بیمار شما مراقبت کنند یا یک پرستار سالمند و مراقب برای سالمند مبتلا به آلزایمر بگیرید تا شما بدون حضور او به گردش، مهمانی یا هر اجتماع دیگری بروید و روابط اجتماعی خود را حفظ کنید. مشاوران روانشناس نیز می‌توانند در تخلیه نگرانی‌ها و فرسودگی شما کمک زیادی کنند.

برخی نکات طلایی مراقبت از سالمند مبتلا به آلزایمر

مراقبت از سالمند مبتلا به آلزایمر در خانه کار مشکلی است و می‌تواند در بعضی مواقع بسیار طاقت فرسا باشد. هر روز مشکلات جدیدی پیش می‌آید که فرد مراقب باید با آنها برخورد نماید. این مشکلات شامل تغییراتی که در توانایی سالمند و نیز تغییرات در رفتار سالمند می‌باشد. یکی از بزرگترین مشکلاتی که مراقب سالمند با آن روبروست نحوه برخورد با رفتارهایی است که از سالمند سر می‌زند. لباس پوشیدن، حمام کردن، غذا خوردن و سایر فعالیتهای روزمره اغلب هم برای سالمند و هم برای پرستار سالمند مشکل خواهند بود. نکات مطرح شده در ذیل می‌تواند به عنوان پیشنهاداتی برای کاهش این مشکلات مفید واقع شوند.

نحوه صحبت کردن با سالمند آلزایمری

لباس پوشیدن سالمند آلزایمری

نحوه غذا خوردن سالمند مبتلا به آلزایمر

نحوه حمام سالمند آلزایمری

بی اختیاری ادرار و مدفوع

مشکلات خواب بیمار آلزایمری

توهمات بیمار آلزایمری

پرسه بی هدف

آیا می‌توانیم بیمار را به تنهایی در منزل ر‌ها کنیم؟

در مراحل اولیه و آغاز بیماری شما هنوز می‌توانید به حافظه و قابلیت درک بیمار خود اطمینان داشته باشید اما کم کم زمانی می‌رسد که ترک کردن او به تنهایی حتی برای یک ساعت هم سخت و دشوار و یا غیر ممکن می‌شود. نشانه‌های اینکه چه زمانی دیگر نمی‌توانید او را تنها بگذارید از این قرار هستند:

در صورتی که نتوانیم از بیمار در منزل مراقبت کنیم؟

 امکان دارد شما و اعضای خانواده تان، از لحاظ روحی و یا مالی نتوانید از بیمار مبتلا به آلزایمر نگهداری کنید. به هر حال مراقبت دائمی از این بیماران فرایندی دشوار و فرساینده است. اگرچه بودن این بیماران در منزل به سلامت روانی آنها کمک می‌کند اما امکان دارد با پیشرفت بیماری، شما دیگر قادر به پاسخگویی به نیاز‌های روزافزون بیمار خود نباشید. ممکن است احساس درماندگی منجر به افسردگی، انزوا و حتی اختلالات رفتاری و روحی در شما به وجود آید و یا رابطه خانوادگی شما را تحت تاثیر قرار دهد.که در این مواقع می‌توانید از مراکز خدمات پرستاری کمک بگیرید، می‌توانید با مشورت پزشک یا مددکار اجتماعی یک مرکز مراقبت ویژه پیدا کنید و یا از خدمات این مراکز در منزل استفاده کنید.

درخواست مراقب بیماران آلزایمری

اگر شما و سایر اعضای خانواده تان شرایط مراقبت از عزیز مبتلا به آلزایمرتان در منزل را ندارید مرکز خدمات پرستاری مهرپرور می‌تواند به شما در زمینه استخدام پرستاری از سالمند آلزایمری کمک کند.

[njwa_button id=”20633″]

خلاصه مطلب مراقبت از بیماران آلزایمری

استفاده از مراکز نگهداری برای مراقبت از بیماران آلزایمری همیشه به این معنی نیست که شما وظیفه خود را به درستی انجام نداده اید. شما تا زمانی که بتوانید سلامت روانی خود و دیگر اعضای خانواده تان را حفظ کنید، مطمئناً مراقبت از بیمار در منزل ارجحیت دارد اما در صورتی که به ادامه روابط مثبت خانوادگی و اجتماعی شما لطمه وارد کند، بهتر این است که از کمک‌های مراکز دولتی یا خصوصی در این زمینه استفاده کنید. اطمینان داشته باشید که این تصمیم هم به نفع عزیزیتان است و هم به خانواده شما کمک می‌کند.

خروج از نسخه موبایل