درمان کم خونی با تغذیه | 12 ماده غذایی خون ساز سریع و قوی

۱۲ غذای خون‌ ساز برای درمان سریع کم‌ خونی کودکان

درمان کم خونی با تغذیه یکی از رایج ترین شیوه‌ها برای درمان سریع کم خونی کودکان و بزرگسالان است. با شناخت مواد غذایی غنی از آهن می‌توانید به سادگی کم‌خونی کودکان را درمان کنید. در این مقاله از سایت مرکز مهرپرور به بررسی غذاهای حاوی آهن و 12 غذای مفید برای کم خونی کودکان می‌پردازیم. کم خونی خفیف در کودکان علائم کمی را بروز می‌دهد و یا حتی ممکن است هیچ علائمی را نشان ندهد. آهن برای تشکیل سلول‌های قرمز خون، بهبود چرخه خون، افزایش سطح اکسیژن و استقامت در کودک شما لازم می‌باشد. پس بهتر است از غذاهای حاوی آهن در تغذیه کودک برای درمان سریع کم خونی شدید خود استفاده نمایید.

کم‌ خونی در کودکان چیست؟

کم‌خونی زمانی رخ می‌دهد که بدن کودک به اندازه کافی گلبول قرمز سالم تولید نکند یا مقدار هموگلوبین خون پایین باشد. هموگلوبین، پروتئینی در گلبول‌های قرمز است که اکسیژن را به تمام قسمت‌های بدن منتقل می‌کند. کاهش این ماده در بدن باعث احساس ضعف و خستگی می‌شود.

علائم کم خونی در کودکان

کم خونی خفیف در کودکان علائم اندکی را نشان می‌دهد و یا حتی امکان دارد اصلاً علائمی نداشته باشد. به همین علت است که تشخیص این بیماری در مراحل نخست تقریباً محال می‌باشد. برخی از علائم رایج کم خونی خفیف در کودکان به شرح زیر است :

• ضعف
• سردرد
• درد گلو
• خستگی
• بداخلاقی
• نفس تنگی
• بی اشتهایی
• خون در مدفوع
• ناخن‌های شکننده
• رنگ پریدگی پوست
• هوس‌های غذایی غیر معمول

آهن «هِم» و فرق آن با آهن «غیرهِم»

آهن یکی از مهم‌ترین مواد معدنی برای خون‌سازی و تقویت سیستم ایمنی بدن است. این ماده در مواد غذایی به دو نوع اصلی تقسیم می‌شود:

۱. آهن «هِم» (Heme Iron) – جذب بهتر و سریع‌تر

• این نوع آهن در منابع حیوانی مانند گوشت قرمز، مرغ و ماهی یافت می‌شود.
• آهن هِم بهتر و سریع‌تر در بدن جذب می‌شود و کمترین میزان دفع را دارد.

۲. آهن «غیرهِم» (Non-Heme Iron) – جذب کمتر ولی همچنان ضروری

• در منابع گیاهی مانند سبزیجات برگ‌سبز، حبوبات و غلات یافت می‌شود.
• آهن غیرهِم نسبت به آهن هِم جذب پایین‌تری دارد، اما مصرف آن همراه با ویتامین C جذب را افزایش می‌دهد.

کودک به چه مقدار آهن نیاز دارد؟

میزان آهن مورد نیاز کودک به سن او بستگی دارد:

نوزادانی که زودتر از موعد به دنیا آمده‌اند یا دچار کمبود وزن در هنگام تولد هستند، نسبت به کودکانی که با وزن طبیعی به دنیا آمده‌اند، نیاز بیشتری به آهن دارند.

درمان کم خونی با تغذیه

کمبود حتی یک ماده غذایی لازم در تغذیه کودک می‌تواند باعث کاهش سرعت رشد و حتی بازدارنده رشد مطلوب کودکان باشد.آهن یکی از این مواد مغذی لازم و ضروری می‌باشد.سطح پایین آهن در بچه‌ها می‌تواند سبب بیماری کم خونی در آنها گردد. تغذیه کودک باید حاوی سطوح مناسبی از مواد مغذی ضروری باشد.

مثل :

• فیبر
• آهن
• پروتئین
• ویتامین‌ها
• ماده‌های معدنی

درمان کم خونی با تغذیه از طریق مواد دارای آهن

وجود آهن در تغذیه کودک، به تقویت عملکرد مغز آنها کمک می‌کند و برای درمان کم خونی با تغذیه موارد زیر در تغذیه کودک کم خون ضروری می‌باشد:

• تشکیل سلول‌های قرمز خون
• افزایش سطح اکسیژن
• بهبود چرخه خون
• استقامت

پرستار کودک و نوزاد در منزل از مجموعه خدماتی است که می‌تواند در منزل شما اتفاق بیفتد. مرکز پارسیان مهرپرور با سابقه ترین شرکت خدمات پرستاری در منزل می‌باشد.

12 غذای مفید برای درمان کم خونی کودکان با تغذیه

برای کم خونی کودکان چی خوبه؟ بعضی از رژیم‌های غذایی سالم برای افزایش آهن در تغذیه کودکان شامل موارد زیر می‌باشد :

1- آجیل برای درمان کم خونی با تغذیه

آجیل، سرشار از مواد ضروری شامل : آهن، امگا ۳، پروتئین‌ها، اسیدهای چرب و چربی‌های سالم برای بدن کودک می‌باشد. یک رژیم غذایی حاوی انواع گوناگون آجیل یک روش مطلوب براي تأمين مواد مغذی مورد نیاز در تغذیه کودک کم خون می‌باشد. مثل : پسته، گردو، بادام و بادام زمینی. پس اضافه کردن آجیل به طور روزانه به تغذیه کودک، آهن مورد نیاز بدن آنها را بصورت کامل تأمين می‌نماید.

2- تخم مرغ در تغذیه کودک کم خون

تخم مرغ سرشار از تمام مواد مغذی لازم و همچنین منابع غنی از آهن براي کودکان می‌باشد. تفاوت اساسی که تخم مرغ با دیگر ماده‌های غذایی دارد، این است که می‌توانید آن را از همان ۴ ماهگی کودکان، در رژیم غذایی آنها قرار دهید. یک وعده غذایی با تخم مرغ به حفظ سطح هموگلوبین در بدن کودکان و بالا رفتن استقامت بدن کودک کمک مي کند. اضافه کردن یک عدد تخم مرغ در تغذیه کودک، همه ی نیازهای بدن او به آهن را تأمين می‌نماید.

3- گوشت قرمز و جذب سریع آهن

گوشت قرمز یک منبع غنی از آهن می‌باشد.آهن موجود در گوشت قرمز به آسانی به وسیله خون جذب شده و توزیع بیشتری در بدن شما دارد.گوشت بره و گوشت گاو دارای سطح بسيار بالايي از آهن می‌باشد.از این جهت، باید در تغذیه کودک کم خون از آن استفاده کرد.استفاده دو وعده گوشت قرمز، با حتی یک وعده،دارای حدود ۵/ ۳ ميلي گرم آهن می‌باشد و این اندازه آهن براي کودکان، ایده‌آل است.

4- میوه برای کم خونی شدید : انار

براي درمان کم خونی در کودکان می‌توانید انار مصرف کنید.میوه انار منبع غنی از مواد معدنی می‌باشد. همچنين دارای ویتامین C است که در جذب آهن به بدن کمک فراوانی می‌کند.کودکان اکثرا این میوه را دوست دارند.پس شما به راحتی می‌توانید از این میوه برای رفع مشکل آن‌ها در تغذیه کودک کم خون استفاده نمایید.

5- کلم بروکلی از بهترین غذا برای کم خونی کودکان

کلم بروکلی سرشار از آنتی اکسیدان‌های الزامی، الیاف، ویتامین‌ها و ماده‌های معدنی ضروری برا بدن کودکان می‌باشد. همچنین این سبزی مفید، یک منبع غنی از آهن است.استفاده کلم بروکلی در حفظ جریان خون مطلوب و تأمين سطح اکسیژن لازم در بدن موثر می‌باشد. استفاده از آن به رشد سالم مغز و عملکرد مطلوب آن در بچه‌ها کمک می‌نماید. مصرف نیم کاسه کلم بروکلی در روز آهن مورد نیاز در تغذیه کودک کم خون شما را تأمين می‌کند.

6- میوه‌ها و دانه‌های خشکیده

میوه‌ها و دانه‌های خشکیده یک منبع غذایی بسیار مقوی می‌باشد.همچنين بسياری از بچه‌ها میل و علاقه ی فراوانی به میوه‌ها و دانه‌های خشک شده دارند و از خوردن آنها در هر سنی لذت می‌برند. استفاده روزانه نصف فنجان از میوه‌های خشکیده یا دانه‌ها، سالم بودن تغذیه کودک شما را ضمانت می‌کند. میوه‌ها و دانه‌هایی مثل : آلو، زردآلو، دانه کدو تنبل و… به صورت خشکیده منابع غنی از آهن برای کودکان می‌باشد.

7- استفاده از غلات برای درمان کم خونی با تغذیه

غلات یک دسته از مواد غذایی است که حامل ماده‌های مقوی ضروری مورد نیاز در تغذیه کودک می‌باشد. غلات غنی شده با دوز معمولی، آهن مورد نیاز بدن کودک را برای اطمینان از جریان مناسب خون، رشد مغز و پيشگيری از کم خونی ارائه می‌شود. استفاده یک ظرف از غلات و حبوبات روزانه، براي تأمين آهن مورد نیاز کودک شما کافی می‌باشد. همچنین غلات براي رشد تمامی اعضای بدن و عملکرد مطلوب بدن کودک شما مهم می‌باشد. مثل: جو، گندم، جو دو سر و…

8- سبزیجات دارای برگ‌های سبز

سبزیجات دارای برگ‌های سبز یکی از مغذی ترین ماده‌های غذایی در تغذیه کودک و از غذاهای سرشار از آهن برای کودکان، بخصوص براي گیاهخواران می‌باشد. اسفناج و کلم پیچ قطعاً باید در تغذیه کودک قرار گیرد. مصرف یک فنجان سبزیجات برگ سبز در روز می‌تواند تمام آهن مورد نیاز کودک شما را تأمين نماید. این سبزیجات دارای فیبر،کلسیم، مواد معدنی، یک منبع بی نیاز از آهن و تمام ویتامین‌های لازم می‌باشد.

9- نوشیدنی مفید برای کم خونی: آب آلو برای درمان کم خونی

آب آلو یکی از انواع آبمیوه‌های سرشار از آهن می‌باشد.آب آلو در هر فنجان حاوی ۳ ميلي گرم آهن است.همچنين آب آلو براي علاج یبوست بسیار موثر بوده و به کودک نوپای شما کمک می‌کند که نیاز روزانه خود به آهن را از طريق مصرف آن دریافت نماید.

10- حبوبات در تغذیه کودک کم خون

مصرف یک فنجان از حبوبات در هر روز، ۴ ميلي گرم از آهن مورد نیاز برای بدن کودک شما را فراهم می‌کند. حبوبات به همان میزان غلات در برطرف کردن نیازهای روزانه بدن کودک شما به آهن تاثیرگذار می‌باشد. پس مواد زیر را در رژیم غذایی روزانه بچه‌ها قرار دهید:

• لوبیا
• نخود
• سویا
• لوبیا قرمز
• لوبیا سیاه و سفید

11- مرکبات افزایش دهنده جذب آهن

برای حفظ سطح مطلوب هموگلوبین سالم در کودکان، دست کم ۱ میوه از خانواده مرکبات را روزانه در تغذیه کودک قرار دهید. این خانواده از میوه‌ها، یک منبع مستقیم از آهن نمی‌باشد، اما به بهبود ظرفیت جذب آهن در کودک شما کمک می‌کند. خوردن میوه‌های خانواده مرکبات :

1. ویتامین C مورد نیاز برای بدن کودکان را تأمين می‌کند.
2.  به طور فزاینده ای به جذب آهن ماده‌های غذایی به وسیله بدن آنها کمک مي کند.

12- ماهی از غذاهای خون ساز برای کودکان

اسید چرب امگا ۳ به جلوگيري از لخته شدن خون، در نتيجه، سکته مغزی و ترویج جریان خون در بدن به طور مرتب کمک می‌نماید. ماهی غنی از آهن و اسیدهای چرب امگا ۳ می‌باشد. در تغذیه کودک خود ۲ وعده ماهی در هر هفته قرار دهید تا نیازهای بدن او به آهن و دیگر مواد مغذی را تأمين نمایید. ماهی‌های (سالمون، قزل آلا و روغنی کوچک) دارای ارزش غذایی بسیاری بوده و از منابع عظیم آهن می‌باشند.

در صورتی که شاغل یا دست تنها هستید و برای نگهداری از فرزندان خود به پرستار کودک و نوزاد احتیاج دارید، می‌توانید از تعرفه پرستار و مراقبت کودک که توسط مرکز پارسیان مهرپرور ارائه می‌شود، استفاده نمایید. جهت دریافت خدمات پرستاری و مراقبت از کودک در منزل با ما تماس بگیرید.

صبحانه برای درمان کم خونی

مواد غذایی دارای آهن را می‌توانید در صبحانه برای کم خونی استفاده کنید تا در اولین وعده غذایی، خون سازی برای کودک افزایش یابد.

ارده حلوا و شیره ارده بهترین صبحانه برای کم خونی

از جمله بهترین مواد غذایی برای درمان کم خونی با تغذیه در وعده صبح ارده حلوا و شیره ارده است. در تهیه این مواد از کنجد استفاده می‌شود و در نتیجه به دلیل دارا بودن میزان زیادی آهن، یک صبحانه برای کم خونی محسوب می‌شود. همچنین ارده شیره، شامل مواد معدنی مفید همچون کلسیم، آهن و منیزیم است که در کنار درمان سریع کم خونی، تاثیرات مثبتی بر روی سلامت کلی افراد دارند.

عدسی، غذای مفید برای درمان کم خونی کودک در وعده صبحانه

یکی از مواد غذایی که در تامین آهن مورد نیاز بدن بسیار اهمیت دارد، عدس است. برای اینکه بتوانید کم خونی و کمبود آهن خود را جبران نمایید، می‌توانید صبح با مصرف عدسی همراه با آبلیمو یک صبحانه برای کم خونی داشته باشید. انگور می‌تواند در جبران کمبود آهن بسیار اهمیت داشته باشد؛ بنابراین برای صبحانه ارده را که حاوی میزان زیادی کنجد است، همراه با شیره انگور میل کنید. برگه‌های زردآلو و همچنین انجیر خشک از انواع خشکبار برای کم خونی هستند که مصرف آن‌ها در صبحانه برای کم خونی تاثیر بسیاری دارد.

مواد غذایی مضر برای کم خونی و فقر آهن

همان‌طور که گفتیم بعضی از ترکیبات و مواد غذایی مانع از جذب آهن می‌شوند:

• چای و قهوه
• غلات کامل صبحانه
• مواد غذایی حاوی تانن؛ مانند انگور و ذرت
• غذاهای حاوی فیتات (فیتیک اسید)؛ مانند برنج و گندم
• غذاهای حاوی اگزالیک اسید؛ مانند شکلات، بادام‌زمینی و جعفری
• مواد غذایی غنی از گلوتن؛ مانند مواد غذایی بر پایه آرد، جو و گندم از جمله پاستا
• شیر و دیگر انواع لبنیات: بهترین راهکار برای مقابله با کم خونی، مصرف لبنیات چند ساعت قبل یا بعد از وعده غذایی غنی از آهن است.

غذاهای خون ساز برای کودکان

مواد غذایی خون ساز برای کودکان؟ مشکلات گوارشی و یبوست را از بین ببرید. از غلات و حبوبات جوانه زده استفاده نمایید. غذاهایی که غنی از آهن مي باشند، استفاده کنید. از مصرف چای و قهوه همراه یا بلافاصله پس از غذا خودداری نمایید. سبزی‌هایی که استفاده می‌نمایید را شست و شو و ضدعفونی کنید. از قطره آهن همزمان با آغاز تغذیه تکمیلی تا پایان 2 سالگی در کودکان استفاده نمایید. پیش از تهیه مصرف غذا و پس از هر بار اجابت مزاج، دستها را با آب و صابون کامل بشویید. از خشکبار مانند توت خشک، برگه آلو، انجیر خشک و کشمش که منابع آهن هستند، استفاده نمایید. از منابع غذایی دارای ویتامین در هر وعده غذایی، جهت جذب بهتر آهن استفاده نمایید. مثل:

• کلم
• پرتقال
• لیمو ترش
• فلفل سبز
• توت فرنگی
• گریپ فروت
• کوجه فرنگی

چگونه کودکان بدغذا را به خوردن غذاهای آهن‌دار ترغیب کنیم؟

• اضافه کردن مواد غذایی خون‌ساز به غذاهای مورد علاقه کودک (مثلاً ترکیب اسفناج در ماکارونی)
• تزیین غذا به شکل‌های جذاب
• استفاده از اسموتی‌های حاوی آهن (مانند ترکیب موز، توت‌فرنگی و اسفناج)