عفونت باکتریایی در کودکان به وضعیتی گفته میشود که در آن باکتری وارد جریان خون میشود و عفونتی جدی را در یک عضو بدن، برای مثال در کلیهها، ریهها یا استخوانها ایجاد میکند. هنگامی که سویه ی قدرتمندی از باکتریها وارد جریان خون شوند، عفونت حاصل از آن در خون عفونت باکتریایی یا باکتریمی (معمولاً به عنوان مسمومیت خون شناخته میشود) نامیده میشود. عفونت باکتریایی میتواند جدی باشد، اما معمولاً توسط آنتی بیوتیک ها با موفقیت درمان می شود، به خصوص اگر زود و به موقع نسبت به درمان آن اقدام شود. به لطف وجود واکسنهایی برای اغلب عفونتهای باکتریایی، امروزه ابتلا به عفونت باکتریایی به میزان قابل توجهی کاهش یافته است. در این مقاله مرکز پارسیان مهرپرور به بررسی موارد زیر میپردازیم.
- علل ابتلا به عفونت باکتریایی
- راههای تشخیص
- علائم عفونت و تب باکتریایی
- پیشگیری از عفونت باکتریایی در کودکان
عفونت باکتریایی چیست؟
هنگامی که یک نژاد مضر از باکتری در درون و بخش بیرونی بدن دچار ازدیاد شود، فرد دچار عفونت باکتریایی میباشد. به طور کلی وقتی که باکتریهای بیماری زا و فرصت طلب در بدن شروع به تکثیر شدید و سریع کنند و بر جمعیت باکتریهای سالم بدن برتری بیابند و یا به رشد در بافتهایی بپردازند که به طور معمول استریل می گردند، میگوییم عفونت باکتریایی در بدن رخ داده است. باکتریهای مختلف توانایی آلوده کردن نقاط مختلف بدن را دارند. از بیماریهایی که در اثر حضور باکتریهای مضر در درون بدن ایجاد میشوند میتوان به موارد زیر اشاره کرد که تنها تعداد کمی از انواع بیماریهای به وجود آمده در اثر حضور باکتری در بدن هستند.
- مننژیت
- ذات الریه
- مسمومیتهای غذایی
در گذشته یکی از علل عمده مرگ و میر در جوامع انسانی وجود باکتریهای عفونی بوده است که سبب به وجود آمدن بیماریهای خطرناکی مانند:
- کزاز
- حصبه
- طاعون
- تیفوس
در مجموع می توان گفت باکتریهای عفونی میتوانند کیفیت و کمیت زندگی افراد را به شدت تحت تاثیر قرار دهند.
علت عفونت باکتریایی در کودکان
اگر کودک شما مبتلا به بیماری کم خونی داسی شکل (تالاسمی)، عفونت HIV، و یا سایر انواع بیماریهای مربوط به اختلال سیستم ایمنی بدن باشد، در این حالت بچه شما با احتمال بیشتری در معرض خطر ابتلا به عفونت باکتریایی خواهد بود. در برخی موارد نادر، کودک عفونت را از باکتریهایی مانند استافیلوکوک اورئوس یا گروه استرپتوکوک میگیرد، که این دسته از باکتریها گاهاً امکان دارد از طریق وجود یک بریدگی در پوست وارد خون شوند. جوشها نیز از این قاعده مستثنی نیستند و میتوانند تاثیر خود را در ابتلای فرزند شما به این بیماری گذارند. همین طور امکان دارد کودک از طریق ورود باکتری نایسریا مننژیتیدیس به دستگاه تنفسی خود و یا از طریق ورود باکتری سالمونلا به روده اش مبتلا به عفونت خونی شود.
علائم عفونت باکتریایی در کودکان
عفونتهای باکتریایی میتوانند علائم عمومی ایجاد کنند که بر کل بدن تأثیر میگذارد. شامل:
- تب
- لرز
- خستگی یا فرسودگی
کودکان و بزرگسالان در هر سنی ممکن است دچار عفونت باکتریایی شوند. باکتریها میتوانند هر قسمت از بدن مانند مثانه، مغز، روده، ریه و پوست را آلوده کنند. یک عفونت باکتریایی همچنین میتواند در سراسر خون پخش شود و باعث ایجاد یک عفونت خونی بالقوه تهدید کننده زندگی به نام سپتی سمی شود. این حالت به نوبه خود میتواند منجر به سپسیس شود، وضعیتی که بدن به عفونت پاسخ شدیدی میدهد.
علائم موضعی عفونت باکتریایی در کودکان
- تورم و قرمزی: ممکن است در قسمتهایی از بدن که میتوانید ببینید، مانند پوست، گلو یا گوش، قرمزی یا تورم مشاهده کنید.
- درد: درد در عفونتهای باکتریایی رایج است. عفونت ریه میتواند باعث درد در هنگام تنفس شود و میتوانید درد شکم (معده) را همراه با عفونت روده احساس کنید.
- بثورات پوستی: عفونتهای پوستی باکتریایی مانند زرد زخم، اریتراسما، فولیکولیت و استافیلوکوکوس اورئوس مقاوم به متی سیلین (MRSA) میتوانند باعث ایجاد بثورات پوستی قرمز، خارشدار و دردناک شوند.
- مشکلاتی در عملکرد اندام: اندامهای داخلی ممکن است ملتهب و متورم شوند. در حالی که نمیتوانید آن را ببینید، ممکن است درد یا اثرات دیگری را در این نواحی احساس کنید. به عنوان مثال، پیلونفریت (عفونت کلیه) میتواند عملکرد کلیه را بدتر کند.
نمونههای دیگر از علائم موضعی عفونتهای باکتریایی
- مننژیت، عفونت اطراف مغز، میتوانند تمرکزتان را مختل کند.
- عفونت باکتریایی دستگاه تنفسی میتواند گلو، برونشها یا ریهها را تحت تاثیر قرار دهد. در نتیجه، ممکن است سرفه همراه با مخاط غلیظ داشته باشید.
در صورتی که تنها علامتی که در کودکتان وجود داشت، داشتن تبی برابر با ۱۰۲ درجه فارنهایت (۳۸.۹ درجه سلسیوس) و یا بیشتر باشد و از طرفی هیچ دلیل دیگری مثل موارد زیر برای تب کودک وجود نداشته باشد.
- مننژیت
- گلو درد، عفونت ریه
- عفونت دستگاه گوارش
- احتمال وجود عفونت گوش
نتیجه امکان دارد پزشک کودک را از نظر وجود عفونت یاکتریایی در کودکان عفونت ویروسی مورد معاینه قرار دهد. در این راستا پزشک چگونگی وضع ظاهری و رفتار کودکتان،آنچه را که کودک در معرض آن قرار داشته است، طول مدت بیماری کودک، و تاریخچه سلامتی او را مورد بررسی قرار می دهد. از طرفی، در صورتی که کودکتان زخمی داشته باشد، پزشک زخم کودک شما را نیز از نظر وجود نشانههایی از عفونت باکتریایی در کودکان را بررسی می کند.
راههای تشخیص عفونت باکتریایی در کودکان
شما به عنوان پدر و مادر چگونه میتوانید تشخیص دهید که فرزندتان مبتلا به عفونت باکتریایی میباشد؟ تشخیص عفونت باکتریایی در کودکان کار دشواری است، به این دلیل که امکان دارد کودک شما هیچ علامت دیگری جز تب نداشته باشد. همچنین امکان دارد او بد اخلاق شده، مشکلاتی در غذا خوردن و یا تنفس پیدا کند، یا رنگ پریده و خواب آلود باشد. بنابراین، در صورتی که شما در مورد امکان عفونت کودکتان به این بیماری نگران هستید، حتماً به پزشک مراجعه کنید. عفونتهای خونی ناشی از موارد زیر معمولا با تب، درد و قرمزی شدید در اطراف زخم مشخص می شوند. در صورتی که متوجه وجود هر یک از این علائم در کودکتان شدید، حتماً او را پیش دکتر ببرید! چرا که این نوع از عفونتهای باکتریایی در کودکان میتواند باعث ایجاد مشکلات جدی تری شوند.
- جوش
- بریدگیها از علائم عفونت باکتریایی
- یا دیگر اختلالات پوستی از علائم عفونت باکتریایی
تشخیص پزشک در عفونت و تب باکتریایی در کودکان
اغلب کودکان تب باکتریایی یا همان تب آلوده مبتلا به عفونت ویروسی نمی باشند، با این حال از آنجایی که تشخیص به موقع عفونت باکتریایی در کودکان از اهمیت بالایی برخوردار است، بنابراین اگر پزشک دلایلی مبنی بر احتمال وجود عفونت باکتریایی داشته باشد، می تواند از انجام آزمایشات خون برای کسب اطمینان در مورد وجود یا عدم وجود این بیماری بهره ببرد. یکی از راههای تشخیص این بیماری از راه آزمایشات خون بوده است که امروزه به کمک علم پزشکی و پیشرفتهای آن تشخیصها را سریع تر کرده است.
مصرف آنتی بیوتیک برای درمان انواع عفونت باکتریایی در کودکان
بعد از مشاهده نتایج آزمایشات، اگر توسط پزشک تشخیص داده شود که کودکتان به عفونت باکتریایی مبتلا است، وی باید تجویز آنتی بیوتیک هایی را برای کودک شما شروع کند (در واقع، در صورتی که حاضر شدن نتایج آزمایشات برای مدتی زمان ببرد و در همین حین نیز پزشک به احتمال وجود عفونت در فرزندتان مشکوک باشد؛ وی می تواند تا زمان حاضر شدن جواب آزمایشها و کسب اطمینان درباره وجود بیماری، تجویز آنتی بیوتیکها به فرزندتان را شروع کند). اتمام کامل فرآیند درمان با آنتی بیوتیکها و همچنین انجام پیگیریهای مجدد بنا به توصیه و صلاحدید پزشک بسیار مهم و ضروری است. یعنی پس از بهبودی نسبی کودکتان روند درمان را متوقف نفرمایید و طبق درمان تجویز شده ادامه دهید تا طول درمان به اتمام برسد.
پیشگیری از عفونت باکتریایی در کودکان
با تمیز نگه داشتن زخمها و بریدگی های فرزندتان و همچنین با جلوگیری از دستکاری آنها، از آن در برابر ابتلا به عفونتهای باکتریایی محافظت کنید. اگر کودک شما زخمی در بدن خود دارد، به وجود علائم عفونی در کودکتان توجه کنید، تا در صورت لزوم بتوانید نسبت به درمان به موقع عفونت اقدام کنید. این اقدامات اولیه ساده میتواند خطر ابتلا به عفونت باکتریایی در کودکان شما را تا درصد بالایی کاهش دهد. در ادامه مراقبت از کودک را در این دوران توصیه میکنیم. چرا که درصورت پرستاری از کودک خود روند بهبودی و یا خطر ابتلا را در کودکتان به شدت کاهش میدهید.
7 درمان خانگی عفونت باکتریایی در کودکان
همانطور که گفته شد عفونت خون در کودکان، هنگامی رخ میدهد که مواد شیمیایی به جریان خون وارد شده و باعث ایجاد آسیبهای جدی در سراسر بدن میشوند.. در این بخش نگارش چند روش درمان طبیعی و خانگی عفونت خون در کودکان آورده شده است. استفاده از روشهای درمان خانگی عفونت خون، در کنار درمان پزشک و به منظور تکمیل کردن درمان اصلی موثر خواهد بود.
1- استفاده از زردچوبه برای درمان عفونت
زردچوبه یک داروی سنتی خانگی برای انواع مختلفی از مشکلات سلامتی از جمله عفونت خون است. کورکومین موجود در زردچوبه برای بالا بردن سطح پروتئین خون بسیار مناسب است. افزایش پروتئین خون در بدن میتواند انواع مختلفی از عفونتها را متوقف کند. همچنین زردچوبه برای جلوگیری از تورم بسیار مفید میباشد. از زردچوبه به روشهای زیر کمک بگیرید:
- هنگام پخت و پز، یک قاشق چایخوری زردچوبه را به غذا اضافه کنید.
- یک قاشق چایخوری زردچوبه را در یک لیوان آب گرم ریخته و بنوشید.
2- آب لیمو درمانی مناسب برای عفونت
آب لیمو منبع غنی از ویتامین C به شمار میرود که میتواند در درمان عفونت خون بسیار تاثیرگذار باشد. لیمو باعث افزایش عملکرد ایمنی بدن میگردد. همچنین باعث مهار رشد باکتریها و کمک به سم زدایی خون میشود. از آب لیمو به روش زیر استفاده کنید:
- آب نصف لیمو را در یک لیوان آب گرم ریخته و بنوشید
- از آن به طرق مختلف در کنار وعدههای غذایی استفاده نمایید.
3-چای سبز درمان طبیعی عفونت باکتریایی
تحقیقات ثابت کرده است که چای سبز برای درمان عفونت خون بسیار موثر است. چای سبز دارای ترکیباتی است که میتواند موجب مهار باکتریها شود. روزانه دو بار، صبح و شب چای سبز تازه را دم کرده و بنوشید.
4- سیر درمان طبیعی عفونت باکتریایی
سیر از بهترین سبزیجات برای درمان بسیاری از بیماریها است. در درمان عفونت خون نیز یکی از مناسب ترین درمانها سیر است. سیر حاوی ماده ای به نام آلیسین بوده که به مبارزه در برابر باکتریهای عفونت زا و سمی خون میپردازد. همچنین استفاده از سیر سیستم ایمنی را تا حد زیادی افزایش میدهد.
- استفاده از سیر را در وعدههای غذایی روزانه فراموش نکنید.
- میتوان چند حبه سیر خرد کنید و با عسل ترکیب و استفاده کنید.
5-ماش برای درمان عفونت باکتریایی
ماش گیاه بومی هند میباشد که در درمان عفونت خون تاثیر گذار است. ماش التهاب را کاهش میدهد و موجب خنثی شدن HMGB1 در خون میگردد. در هفته، چندین مرتبه از ماش در کنار وعدههای غذایی، یا حتی به عنوان وعده اصلی غذایی استفاده شود.
6-عسل درمان طبیعی عفونت باکتریایی
عسل باعث تقویت سیستم ایمنی بدن میشود و از این رو به طور گسترده ای در درمان بسیاری از امراض به ویژه سپسیس تاثیر گذار است.
- روزانه دو قاشق غذاخوری عسل بخورید.
- مقداری عسل را در یک لیوان شیر گرم بریزید و استفاده کنید.
7- ویتامین C درمان طبیعی عفونت باکتریایی
ویتامین C در درمان مسمومیت خون نقش مهمی دارد. این ویتامین کمک میکند تا حد زیادی از شروع عفونت خون جلوگیری شود.
- مصرف میوههای طبیعی و سرشار از ویتامین C
- به صورت تزریقی و یا قرصهای ویتامین C
خلاصه مطلب عفونت باکتریایی در کودکان
از علائم این بیماری میتوان به درد شکمی، افزایش میزان تنفس، افزایش ضربان قلب، تغییرات سریع دمای بدن و کاهش دفع ادرار اشاره نمود. در صورت عدم درمان، این بیماری میتواند موجب اختلالات شدید و تهدید کننده جریان خون شود و حتی زندگی افراد را تحت تاثیر قرار دهد. بنابراین انتخاب درمانی به موقع و مناسب برای جلوگیری از عواقب جدی این بیماری ضروری است. اگر در روند پرستاری از کودک خود دچار مشکل هستید و یا به هر دلیلی توانایی مراقبت ۲۴ ساعته از وی را ندارید به شما توصیه میکنیم که از پرستار کودک در منزل استفاده کنید.
مرکز خدمات پرستاری پارسیان مهرپرور نیز با پرستاران متخصص و مجرب و تجربه ای نزدیک به دو دهه در این راستا میتواند این مشکل شما را هم در درمان، و هم در پیشگیری کودکان شما به این بیماری و سایر بیماریها، برطرف سازد. برای کسب اطلاعات بیشتر در این باره به صفحه خدمات پرستاری کودک در منزل مراجعه کنید.
پرسشهای متداول در مورد عفونتهای باکتریایی در کودکان
- نوعهای متداول عفونتهای باکتریایی در کودکان چیست؟ عفونتهای باکتریایی متداول در کودکان شامل عفونتهای گوش، التهاب حلق، عفونتهای دستگاه ادراری و عفونتهای پوستی هستند.
- آیا میتوان عفونتهای باکتریایی را در کودکان جلوگیری کرد؟ هرچند همه عفونتها قابل پیشگیری نیستند، اما رعایت بهداشت مناسب، اطمینان از اینکه واکسنها بهروز است و ترویج رژیم غذایی سالم میتواند خطر عفونتهای باکتریایی را کاهش دهد.
- آیا همیشه آنتیبیوتیک برای درمان ضروری است؟ همه عفونتهای باکتریایی نیاز به آنتیبیوتیک ندارند. نوع و شدت عفونت مشخص خواهد کرد که کدام درمان مناسب است. همیشه به توصیه پزشک خود عمل کنید.
- چگونه میتوانم ناراحتی کودک خود را در حین عفونت تسکین دهم؟ داروهای تسکین درد، استراحت و کمپرسهای گرم میتوانند به کاهش ناراحتی کودک کمک کنند. اطمینان حاصل کنید که او آب بنوشد و کافی استراحت داشته باشد.
- چه کاری باید انجام دهم اگر علائم کودک من به رغم درمان بدتر شود؟ اگر علائم کودک شما بعد از چند روز درمان بدتر شود یا بهبود نیابد، برای مشورت با پزشک خود تماس بگیرید.
- چه تغذیهای برای کودکان با عفونت های باکتریایی مناسب است؟ تغذیه مناسب و سبک با غذاهای سالم و غنی از ویتامینها و مواد مغذی میتواند در بهبود سریعتر کودک کمک کند. بهتر است از پزشک خود مشاوره بگیرید.
خلاصه مطلب
عفونتهای باکتریایی در کودکان یکی از مسائل متداولی است که ممکن است برای والدین نگرانکننده باشد. این عفونتها میتوانند به مشکلات مختلفی برای سلامتی کودکان منجر شوند. در این مقاله، ما به بررسی عفونتهای باکتریایی در کودکان پرداختیم و علل، علائم و گزینههای درمانی آن را برجسته کردیم. در اینجا پاسخ برخی سوالات متداول خود را خواهید یافت که به شما کمک میکند تا به اطلاعات موثقی در این زمینه دست پیدا کنید. به عنوان یک نتیجه، عفونت های باکتریایی در کودکان ممکن است نگرانی برانگیز باشند، اما با دسترسی به اطلاعات کافی و اقدامات پیشگیرانه، میتوان از عوارض آنها جلوگیری کرد. از واکسیناسیون و بهداشت دست به عنوان روشهای مؤثر در پیشگیری استفاده کنید تا کودکان شما در برابر عفونت های باکتریایی محافظت شوند.
1 دیدگاه
[…] سرخک و سیاه سرفه، که اولی یک عفونت ویروسی و دومی یک عفونت باکتریایی است، اگر هم زمان با برونشیت بروز کند به درجات مختلف […]