مركز خدمات بالینی ، مراقبتی و آموزشی در منزل پارسیان مهرپرور تحت نظارت مستقیم وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي

  • info@mehrparvar.com
  • 021-44442410
تغذیه مادران در دوران شیردهی | مرکز پارسیان مهرپرور

تغذیه دوران شیردهی : 7 غذای ممنوعه دوران شیردهی + ۱۲ غذای مفید برای دوران شیردهی

دوران شیردهی برای مادران خاطره انگیز و بر روی آینده کودکان تاثیرگذار است. تغذیه دوران شیردهی بر دستگاه گوارش کودک اثر می گذارد. رژیم شیردهی و اینکه مادران چه مواد غذایی را بهتر است مصرف کنند ، خوراکی های ممنوعه چه می باشند؟ چه غذاهایی کیفیت شیر مادر را بالا می برند؟ در صورتی که تغذیه مادر شیرده با توجه به توصیه های غیر اصولی اطرافیان باشد به مادر و نوزاد آسیب می رسد. مطالعه مقاله زیر را به مخاطبین مرکز مهرپرور ، پرستار کودک و مادریاران توصیه می کنیم.

مطالبی که قصد داریم در این مقاله به بررسی آنها بپردازیم:

  • اهمیت تغذیه دوران شیردهی
  • ۱۲ غذای مفید برای دوران شیردهی مادران
  • ۷ غذای ممنوعه در دوران شیردهی
  • راه های طبیعی افزایش شیر مادر

اهمیت تغذیه دوران شیردهی

اهمیت دادن به تغذیه دوران شیردهی می تواند سلامت مادر و نوزاد را حفظ کند. مادران باید از رژیم شیردهی مناسبی پیروی کنند. در اینصورت ویتامین‌ها و املاح کافی از طریق شیر مادر به بدن نوزاد هم برسد. مادرانی که در این دوران رژیم مناسبی ندارند ؛ برای حفظ کیفیت شیر نوزاد ، این مواد مغذی از بدن مادر تامین می شود. دریافت می کند. تغذیه مادر در دوران شیردهی باید شامل غذای دو نفر باشد ، تا نیازهای جسمی مادر و نوزاد برطرف شود. توجه کنید که اهمیت تغذیه مادر در دوران شیردهی کمتر از دوران بارداری نمی باشد . جنین در دوران بارداری بسیاری از ذخایر بدن مادر را استفاده می کند. در صورتیکه تغذیه دوران شیردهی نامناسب باشد قوای بدن مادر تحلیل می رود. سوالی که پیش می آید ؛

مادران باید از کدام گروه‌های غذایی در دوران شیردهی بیشتر استفاده کنند؟

۱۲ غذای مفید و مناسب برای تغذیه دوران شیردهی مادران

از آنجا که بدن مادر شیرده مرتباً در حال تولید شیر برای کودک است. مادران احساس گرسنگی شدیدی دارند. به مادران شیرده اغلب توصیه می شود از وعده‌های غذایی کوچک و میان‌ وعده‌های سالم استفاده کنند. این یک راهکار خوب برای رفع احساس گرسنگی و بالا نگه داشتن سطح انرژی است.

تغذیه دوران شیردهی | مرکز پارسیان مهرپرور

خوراکی های مفید برای تغذیه دوران شیردهی در ادامه معرفی می شود.

  1. قزل آلا
  2.  محصولات لبنی کم چرب
  3. گوشت خالص گاو
  4. حبوبات
  5. زغال اخته
  6. برنج قهوه‌ای
  7. پرتقال
  8. تخم مرغ
  9. نان گندم سبوس دار
  10. سبزیجات برگ دار
  11. غلات سبوس دار
  12. آب

۱-غذای مناسب مادران شیرده : قزل آلا

یکی از بهترین خوراکی ها برای تغذیه دوران شیردهی ، قزل آلا است. هیچ غذایی کامل نیست. اما ماهی قزل آلا برای مادرانی که تازه زایمان کرده اند یک غذای کامل است . این ماهی پر از چربی به نام  DHA ( چربی امگا ۳ )  است که برای رشد سیستم اعصاب کودک مهم است. شیر مادر همواره حاوی DHA ( چربی امگا ۳ ) است ؛ ولی میزان این ماده مغذی ، بستگی به نوع تغذیه مادران هم دارد. این ماده  غذایی برای افسردگی بعد زایمان هم مفید است.

 ۲ – ماده غذایی مناسب تغذیه بعد از زایمان : محصولات لبنی کم چرب

هر کدام از لبنیات که تمایل دارید انتخاب کنید، محصولات لبنی بخش مهمی از تغذیه دوران شیردهی را تشکیل می دهند. علاوه بر تامین پروتئین ، ویتامین ب ، و ویتامین  د ، محصولات لبنی یک از بهترین منابع کلسیم هستند. شیر برای کمک به ساختن استخوان های کودک هم مفید است. یکی از راه ها این است که حداقل ۳ فنجان لبنیات در روز جزء رژیم غذایی شیردهی  باشد.

۳ -گوشت خالص گاو مناسب تغذیه دوران شیردهی مادر

برای افزایش انرژی خود بدنبال غذاهای غنی از آهن مانند گوشت خالص گاو باشید. کمبود آهن میزان انرژی را پایین آورده و نمی گذارد که مادر به تقاضاهای نوزاد خود پاسخ دهد. در دوران شیردهی نیاز به تامین پروتئین و ویتامین ب-۱۲ بیشتری دارید. گوشت گاو منبع عالی این مواد مغذی است.

گوشت خالص گاو برای دوران شیردهی | مرکز پارسیان مهرپرور

۴ – حبوبات مناسب دوران شیردهی مادران

حبوباتی که رنگ تیره دارند، مانند لوبیا های سیاه و لوبیای چیتی غذای بسیار مفیدی برای تغذیه دوران شیردهی هستند. مادرانی که رژیم گیاه خواری دارند حتما این دو ماده را در برنامه خود داشته باشند. حبوبات نه تنها غنی از آهن اند، بلکه یک منبع مناسب و ارزان پروتئین غیر حیوانی با کیفیت بالا نیز هستند.

۵ – زغال اخته مناسب دوران شیردهی

مادرانی که در دوران شیردهی هستند به دو وعده میوه یا آبمیوه در روز احتیاج دارند. زغال اخته غنی از آنتی اکسیدان ، گزینه مناسبی برای پاسخگویی به نیاز مادر و نوزاد است.  زغال اخته سرشار از ویتامین ها و مواد معدنی مناسب نیازهای مادر است. مقدار مناسب کربوهیدرات آن سطح انرژی را بالا نگه می دارد.

۶ – کربوهیدرات مناسب دوران شیردهی : برنج قهوه‌ای

در صورت تمایل به لاغری بعد از زایمان ممکن است بخواهید مصرف کربوهیدرات خود را به میزان زیادی کاهش دهید. عوارض این تصمیم شما احساس سستی و تنبلی و کاهش شیر است. پیشنهاد ما به شما استفاده از کربوهیدرات های دارای غلات کامل است. برنج قهوه ای را در رژیم خود بگنجانید تا میزان انرژی شما بالا بماند.

برنج قهوه ای مناسب دوران شیردهی | مرکز مهرپرور

۷ – میوه مفید در دوران شیردهی : پرتقال

پرتقال میوه ای مغذی ، سبک و عالی برای مادران است. مادران شیرده نسبت به مادران باردار نیاز بیشتری به ویتامین ث دارند. ، پرتقال و دیگر مرکبات، غذایی عالی برای تغذیه دوران شیردهی هستند. چند جرعه آب پرتقال طبیعی در طول روز بنوشید تا از فواید ویتامین ث برخوردار خواهید شوید.

۸ – تخم مرغ مفید برای دوران شیردهی

زرده تخم مرغ یکی از معدود منابع ویتامین د است. استخوان های شما را محکم می کند و به نوزاد شما در رشد استخوان هایش کمک می کند. سفیده تخم مرغ  بهترین ماده برای رفع نیاز روزانه به پروتئین اند. می توانید ۲ عدد تخم مرغ را برای صبحانه میل کنید یا آبپز آن را در سالاد نهارتان قرار دهید. برای شام املت با سالاد میل کنید.

۹ – نان گندم سبوس دار مناسب برای تغذیه مادران شیردهی

اسید فولیک برای رشد کودک در مراحل اولیه حاملگی، اهمیت زیادی دارد. این نیاز برای کودک بعد از تولد هم وجود دارد. اسید فولیک ماده ای مغذی در شیر مادر است. این ماده برای سلامتی مادر نیز اهمیت دارد. منابع این ماده مغذی نان های سبوس دار و ماکارونی غنی شده می باشد. این مواد غذایی به شما مقدار مناسبی فیبر و آهن می رساند.

۱۰ – سبزیجات مفید برای دوران شیردهی مادران

سبزیجات برگ دار مانند اسفناج، برگ چغندر و بروکلی فواید بیشماری دارد. این سبزیجات سرشار از ویتامین آ هستند که نوزاد به آن نیاز دارد. این سبزیجات منابع غیر لبنی کلسیم خوراکی می باشند. ویتامین ث و آهن دارند. سبزیجات پر از آنتی اکسیدان هایی هستند که برای سلامت قلب مفیدند و کالری کمی دارند. در تغذیه دوران شیردهی این سبزیجات را اضافه کنید.

۱۱ – غلات سبوس دار برای مادران شیرده

مادرانی که نوزاد بی خواب دارند برای افزایش انرژی در صبح ، می توانند صبحانه ای از غلات سبوس دار میل کنند. انواع مختلف غلات سرد در بازار موجودند که با ویتامین ها و مواد مغذی مهم غنی شده اند تا نیازهای روزانه مادران را پاسخگو باشند. زغال اخته و شیر کم چرب با آرد جو دوسر یک صبحانه داغ مناسب است.

۱۲ – میزان آب موزد نیاز مادران شیرده

کمبود آب یکی از عوامل تخلیه انرژی است. مادران شیرده در خطر دهیدراته بدن قرار دارند. مصرف آب به بالا نگه داشتن سطح انرژی و تولید شیر برای نوزاد کمک می کند. مایعات می تواند به شکل آبمیوه و شیر برای بدن تأمین شود. بنابراین با نوشیدن آب به مقدار کافی ، دچار کمبود آب نمی شوید. مادر در روز به ۶ تا ۸ لیوان آب یا آبمیوه نیاز دارد. مادر برای تهیه شیر ۵۰۰ کالری انرژی اضافه نیاز دارد.

۷ غذای ممنوعه در تغذیه دوران شیردهی

تغذیه مادران شیرده و مصرف میوه ها و غذاهای ممنوع در دوران شیردهی می تواند سبب کولیک نوزادان ، رفلاکس نوزادان و یا نفخ نوزادادن شود. شاید بخواهید بدانید مادر نوزاد در دروان شیردهی چه غذاهایی نباید بخورد؟ مصرف چه غذاهایی از نفخ نوزادان جلوگیری می کند؟ اگر نوزاد شما دچار رفللاکس هست بهتر است مواد غذایی زیر را مصرف نکنید و ببینید در وضعیت وی چه تغییری احساس می کنید.

غذاهای ممنوعه دوران شیردهی | مرکز پارسیان مهرپرور

لیست حوراکی های ممنوع در تغذیه دوران شیردهی به شرح زیر است.

  1. قهوه
  2. شکلات
  3. بروکلی
  4. سیر
  5. ادویه
  6. بادام زمینی
  7. جعفری

قهوه نخورید !

قهوه، چای و نوشابه ها کافئین دارند. این کافئین به شیر مادر منتقل می شود و سبب بی قراری و بی خوابی نوزاد می شود.

 مصرف شکلات را به حداقل برسانید

شکلات هم کافئین دارد. به طوری که ۳۰ گرم شکلات تلخ دارای ۵ تا ۳۵ میلی گرم کافئین است. مصرف میزان شکلات خود را به حداقل ممکن برسانید.

 کلم بروکلی خام در دوران شیردهی !

بروکلی و گل کلم از غذاهای نفاخ دوران شیردهی هستند و باعث بی قراری و دل دردهای کولیکی در نوزاد می شوند. بهتر است بروکلی دردوران شیردهی، خام میل نشود و بصورت بخارپز شده آن و در حجم کم مصرف شود.

 سیر را فراموش کنید

مصرف شیر طعم شیر مادر را تغییر می دهد که باعث امتناع نوزاد شیر خوردن میشود. توصیه می شود نه تنها سیر بلکه کلیه غذاهای تهیه شده با پودر سیر را مصرف نکنید. پیاز هم بهتر است در این دوران، کمتر استفاده شود.

غذاهای تند و ادویه دار نخورید

مصرف غذاهای تند و ادویه دار طعم شیر را تغییر می دهند و باعث نق زدن بی مورد نوزاد می شوند. توصیه می شود غذاهای تان را با آبلیمو طعم دار کنید نه با ادویه فراوان.

 بادام زمینی آلرژی زا در دوران شیردهی !

به همین دلیل توصیه می شود در برنامه غذایی مادر وجود نداشته باشد.  ترکیب های آلرژن موجود در بادام زمینی برای نوزاد ایجاد حساسیت میکند.

مصرف بادام زمینی در دوران شیردهی | مرکز پارسیان مهرپرور

سبزی ممنوعه در دوران شیردهی : جعفری

این سبزی حجم شیر را کم می کند و بهتر است در تغذیه دوران شیردهی وجود نداشته باشد.

آیا خوردن فلافل در دوران شیردهی مضر است؟

نظر پزشک متخصص اطفال : مصرف فلافل و این گونه غذاهای فست فودی به طور کلی برای هر آدمی در هر سنی دارای مشکل هست و مصرف آن ها توصیه نمی شود. اما در کل اگر که مادری هوس کرده است ، مصرف آن به دفعات خیلی کم مشکلی ایجاد نمی کند اما به طور کلی سعی کنید که از این غذاها دوری کنید و تا جایی که امکان دارد از غذاهای سالم و خانگی بخورید تا هم سلامتی خودتان و هم سلامتی فرزندتان به خطر نیفتد.

سبوس برنج در دوران شیردهی

سبوس برنج در مقادیر یافت شده در غذا ایمن است، اما اطلاعات کافی برای دانستن این که آیا در مقادیر بیشتر که به عنوان دارو استفاده می شود، ایمن است یا خیر.

راه های طبیعی افزایش شیر مادر

افزایش میزان شیر مادر بیشتر بستگی به مکش نوزاد دارد تا تغذیه‌ی مادر. معمولاً فرآیند تولید شیر در همه‌ی مادرها یکسان است. اگر تغذیه‌ی مادر نامناسب باشد بدن او کمبود مواد مغذی نوزاد را از ذخیره‌هایش تأمین می‌کند. البته لازم نیست که خودتان را مجبور به خوردن غذاهایی بکنید که دوست ندارید. مواد مغذی مورد نیاز خود و نوزاد را از مواد غذایی دیگر که دوست دارید تأمین کنید. برخی از ترکیبات شیر ممکن است بر اساس نوع تغذیه‌ی مادر تغییر کند. مادرهایی که شیر خیلی غلیظ و چربی دارند معمولاً شیر کمتر و مادرهایی که شیر کم چربی دارند شیر بیشتری تولید می‌کنند.

رعایت نکات تغذیه ای زیر در مادران شیرده به افزایش شیر بیشتر و افزایش وزن نوزاد کمک می کند:

  •  اسیدهای چرب ترانس استفاده نکنید.
  • مصرف مواد غذایی حاوی مواد نگه‌دارنده و رنگ‌های خوراکی مصنوعی را محدود کنید.
  • تا جایی که می‌توانید خود را از آلودگی‌ها و سموم دور کنید : ( آفت کش‌ها، حشره کش‌ها و کودهای شیمیایی)
  • مواد غذایی تصفیه نشده را در الویت قرار دهید. ( نان و پاستاهای تهیه شده با آرد کامل ) | ( قند، نمک و روغن‌های تصفیه نشده )