مركز خدمات بالینی ، مراقبتی و آموزشی در منزل پارسیان مهرپرور تحت نظارت مستقیم وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي

  • info@mehrparvar.com
  • 021-44442410
کم خونی در سالمندا|مرکز پارسیان مهرپرور

کم خونی در سالمندان : علائم، علت ها و روش های درمان کم خونی در افراد مسن

کم خونی در سالمندان موضوعی است که در این مقاله از سایت مرکز مهرپرور به بررسی آن ، علائم کم خونی ، علت ها و روش های درمان آن می پردازیم. کم خونی یا آنمی یک اختلال خونی بسیار شایع است. کم خونی به معنای کاهش حجم خون در افراد نیست ، بلکه علت کم خونی پایین بودن هموگلوبین خون در سالمندان و یا کاهش مقدار گلبول های قرمز خون می باشد. وظیفه هموگولوبین این است که اکسیژن را به گلبول های قرمز می چسباند و سپس این اکسیژن را توسط مویرگ ها به بافت های بدن می رساند. هموگلوبین پروتئین گویچه های سرخ خون است که اکسیژن را از ریه ها به تمام نقاط بدن حمل می کند. رنگ قرمز خون به دلیل وجود هموگلوبین است و خون در مغز استخوان های بزرگ بدن مانند استخوان لگن تولید می شود.

در ادامه به موارد زیر می پردازیم :

  • آنمی ( کم خونی ) چیست ؟
  • کم خونی فقر آهن در سالمندان
  • علائم کم خونی در سالمندان
  • علت کم خونی شدید در سالمندان
  • علت کم خونی در مردان سالمند
  • روش های تشخیص کم خونی
  • عوامل افزایش دهنده جذب آهن
  • راه های پیشگیری از ایجاد کم خونی در سالمندان
  • درمان کم خونی شدید در سالمندان

آنمی(کم‌ خونی) چیست؟

هنگامی که به‌ اندازه کافی گلبول ‌های قرمز خون سالم نداریم، وضعیتی به نام کم‌ خونی (آنمی) وجود دارد؛ آنمی به این معنی است که خون، هموگلوبین (Hgb) که بخشی از سلول ‌های قرمز خون (RBC) است و اکسیژن را به تمام سلول‌ ها منتقل می‌کند، کم دارد.

کم خونی فقر آهن در سالمندان

در سالمندان فقر آهن و بیماری کم خونی شیوع ندارند اما علت کم خونی در افراد مسن ، اکثرا بیماری ها و خونریزی هایی است که ممکن است در اثر برخی بیماری ها ایجاد شود. کم خونی فقر آهن شایع ترین کم خونی است. از علائم کمبود آهن در سالمندان فقط نمی توان به احساس خستگی مزمن اشاره کرد بلکه علاوه بر آن می تواند در عملکرد یکی از مهم ترین اعضای بدن در دوران سالمندی اختلال ایجاد کند.بالا بودن میزان آهن خون باعث محافظت و تقویت قلب می شود و از ابتلا به برخی بیماری های قلبی و عروقی در سالمندان جلوگیری می کند.

تاثیر کم خونی فقر آهن بر سکته قلبی

کارشناسان دریافته اند بیمارانی که سکته قلبی کرده، میزان آهن خون آنها کم می باشد و علائم کم خونی در آنها دیده می شود، در صورتی که از مکمل آهن و یا خوراکی های حاوی این ماده ضروری استفاده کنند تا حد زیادی می تواند به بازسازی عضله قلب کمک کند و از بازگشت بیماری قلبی و عروقی در آنها جلوگیری کند. در واقع می توان گفت که درمان کم خونی ، به درمان بیمار های سکته قلبی کمک می کند.

کم خونی در سالمندان|مرکز پارسیان مهرپرور

علائم کم خونی در سالمندان

  1. عفونتهای مکرر
  2. ضربان قلب تند
  3. دشوار شدن بلع
  4. ناخن های شکننده
  5. التهاب و دردناک شدن زبان
  6. خستگی، ضعف و بی خوابی
  7. احساس درد در قفسه سینه
  8. کاهش اشتها در سالمندان
  9. وز وز گوش و صدای زنگ در گوش
  10. کم خونی می تواند بدون علامت باشد
  11. رنگ پریدگی پوست، لثه ها و بستر ناخن ها
  12. سردرد، سرگیجه، احساس سبک شدن سر
  13. ویار نامتعارف به مواد غیر غذایی مانند یخ، نشاسته و یا خاک
  14. تنگی نفس غیر معمول در سالمندان به هنگام فعالیت فیزیکی
  15. تحریک پذیری، خواب آلودگی، کاهش توان یادگیری، کاهش تمرکز
  16. سردی دست و پاها در سالمندان کی دیگر از عوارض کم خونی در افراد مسن است

علت کم خونی شدید در سالمندان

در سالمندان ، کم‌خونی مشکل شايعي است و عواقبی جدي در پی دارد. با وجود انبوهی از شواهد که نشان می دهند که سطح پايين هموگلوبين در سالمندان نشانگر مهمی برای افت فيزيولوژيک است ، کم‌خونی در اين گروه سنی معمولا مورد غفلت قرار مي‌گيرد. حال به ۶ علت کم خونی شدید در سالمندان توجه کنید :

۱- فقدان آهن کافی در رژیم غذایی

یک دلیل عمده کم خونی در افراد سالمند و جوان عدم رعایت غذایی و مصرف بهترین غذاها برای کم خونی در تغذیه سالمندان است. حتی می توان گفت درمان کم خونی با داروهای گیاهی نیز امکان پذیر است.

کم خونی در سالمندان|مرکز پارسیان مهرپرور

۲- از دست رفتن خون در قاعدگی ماهانه در خانم ها

این عامل ، عامل مهمی است که باعث ایجاد علائم کم خونی در زنان می شود. یکی از زمان های دیگر می تواند کم خونی اتفاق بیفتد کم خونی در بارداری است.

۳- از دست رفتن خون با اهدای خون

اهدای خون امری خدا پسندانه و امری لازم در برخی افراد است. اما می تواند باعث کم خونی در افراد مسن شود. به همین دلیل از این قشر کمتر خون گرفته می شود.

۴- از دست رفتن خون به علت خونریزی های داخلی

زخم معده در سالمندان ، سرطان در سالمندان و تومورهای کلیه و مثانه ، مصرف زیاد داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی مانند آسپرین و ایبوپروفن (باعث خونریزی از معده و روده ها می شوند) ، هموروئید(بواسیر) ، پولیپ روده بزرگ ، فیبروئید رحم ، فتق هیاتال و سرطان روده بزرگ می تواند باعث خونریزی داخلی و فقر آهن در سالمندان گردند. خونریزی داخلی ، به صورت حضور خون در ادرار و مدفوع (مدفوع سیاه رنگ) دیده می شود.

۵- ناتوانی در جذب آهن

آهن از طریق روده کوچک جذب می شود. در برخی اختلالات روده ای در سالمندان مانند بیماری کرون جذب مواد غذایی در روده ها دچار اختلال می شود و باعث فقر آهن می شود. همچنین برداشتن بخشی از روده توسط عمل جراحی نیز جذب آهن را کم می کند.

۶- تداخل در جذب آهن

مصرف همزمان برخی مواد غذایی با منابع غذایی آهن جذب آهن را کم می کند. علت کم خونی در مردان سالم و همچنین زنانی که دوره یائسگی را پشت سر گذاشته اند به احتمال زیاد خونریزی داخلی می باشد. در برنامه غذایی برای جلوگیری از کم خونی در افراد مسن از غلات ، حبوبات جوانه‌زده ، تا حد امکان گوشت و سایر منابع غذایی حاوی آهن استفاده کنید. مصرف غلات و حبوبات جوانه‌زده باعث افزایش جذب آهن به میزان حداقل دو برابر می‌شود. از انواع مغزها مانند پسته ، بادام ، گردو و فندق که منابع خوب آهن هستند به عنوان میان‌ وعده برای سالمندان استفاده کنید.

علت کم خونی در مردان سالمند

کم خونی یکی از مهمترین دلایل خستگی است ، ولی این امر در مردان نسبتا غیر معمول است. پس در صورت کم خونی و خستگی مداوم مراجعه به پزشک ضروری است. زیرا شیوع سرطان روده بزرگ (کولون) چهارمین سرطان شایع در مردان ایرانی است و مراحل اولیه این سرطان با علایمی از جمله کم خونی و خستگی همراه است که با دانستن آنها می توان این بیماری را شکست داد.

کم خونی در سالمندان|مرکز پارسیان مهرپرور

روش های تشخیص کم خونی

الف) آزمایش سطح آهن خون
ب) اندازه گیری سطح پروتئین ترنسفرین پروتئین حامل آهن از روده ها
ج) اندازه گیری سطح فریتین، پروتئین ذخیره کننده آهن
د) اندازه گیری میزان هماتوکریت درصد حجم خون که توسط سلولهای قرمز و هموگلوبین اشغال شده است و یا حجم گلبولهای قرمز به کل خون
ه) آندوسکوپی و کولونسکوپی (دیدن درون روده بزرگ با دستگاه مخصوص)

نکته :

سطح فریتین می تواند گمراه کننده باشد، چرا که صدمه به کبد ، التهاب ، عفونت و سرطان سطح فریتین را بطور کاذب افزایش می دهند.

عوامل افزایش دهنده جذب آهن

اسید سیتریک و اسید اسکوربیک یا ویتامین ث موجود در : آلو، خربزه، ریواس، انبه، گلابی، طالبی، گل کلم، سبزی ها، آب پرتقال، لیموشیرین، لیموترش، سیب و آناناس
اسید مالیک و اسید تارتاریک موجود در : هویج، سیب زمینی، چغندر، کدوتنبل، گوجه فرنگی، کلم پیچ و شلغم

راه های پیشگیری از ایجاد کم خونی در سالمندان

۱) استفاده از غذاهایی که آهن فراوانی دارد .

۲) استفاده از منابع غذایی دارای ویتامین «ث»، در هر وعده غذایی برای جذب بهتر آهن.

۳) گنجاندن گوشت قرمز، ماهی یا مرغ در برنامه غذایی.

۴) پرهیز از مصرف چای یا قهوه همراه یا بلافاصله بعد از غذا.

۵) برطرف کردن مشکلات گوارشی و یبوست.

۶) تصحیح عادت های غذایی نادرست که خود از علایم کم خونی فقر آهن است.

۷) مشاوره با پزشک یا متخصص تغذیه برای پیشگیری به موقع یا بهبود کم خونی.

۸) استفاده از نان هایی که از خمیر ورآمده تهیه شده است.

۹) استفاده از خشکبار مثل توت خشک، برگه آلو، انجیر خشک و کشمش که منابع خوبی از آهن است.

۱۰) استفاده از غلات و حبوبات جوانه زده.

۱۱) شست و شو و ضدعفونی کردن سبزی ها.

۱۲) شستن کامل دست ها قبل از تهیه و مصرف غذا و پس از هر بار اجابت مزاج.

ویتامین ث|مرکز پارسیان مهرپرور

درمان کم خونی شدید در سالمندان

درمان کم خونی در سالمندان با توجه به انواع آن متفاوت است. کم خونی ناشی از فقر آهن با مصرف مکمل آهن و کم خونی مگالوبلاستیک با تجویز ویتامین B۱۲ و فولیک اسید قابل کنترل است. قطع مصرف دارو

ایجادکننده کم خونی و جایگزین کردن آنها با داروهای مناسب نیز از جمله روش های مقابله با کم خونی است. خانم هایی که در دوران پریودی دچار خونریزی شدید ماهانه می شوند ، باید از نظر وجود بیماری های زنان بررسی شده و

در صورت نبود مشکل حتما ترکیبات آهن مناسب جهت پیشگیری از ایجاد فقر آهن دریافت کنند.

خلاصه مطلب کم خونی در سالمندان

کم خونی به معنای کاهش حجم خون در افراد نیست ، بلکه علت کم خونی پایین بودن هموگلوبین خون در سالمندان و یا کاهش مقدار گلبول های قرمز خون می باشد. علائم و علت کم خونی در هر فرد متفاوت است. با شناخت راه های پیشگیری و درمان آن می توانیم به این بیماری غلبه کنیم. جهت مشاوره رایگان و استفاده از خدمات مرکز مهرپرور (خدمات پرستاری در منزلخدمات فیزیوتراپی در منزلخدمات پزشکی در منزلپرستار بیمار در بیمارستان و منزلپرستار کودک و نوزاد در منزلپرستار و مراقب سالمند در منزل) می توانید با ما تماس بگیرید. همچنین اگر تجربه ای در این خصوص دارید لطفا با ما در میان بگذارید.

دیدگاه در"کم خونی در سالمندان : علائم، علت ها و روش های درمان کم خونی در افراد مسن"

  1. […] اختلال مغزی، افت فشار خون هنگام بلند شدن، عفونت و کم‌خونی در سالمندان باشد. افراد و سالمندانی که زیاد لاغر هستند ، بیشتر در […]

دیدگاه خود را بنویسید