مركز خدمات بالینی ، مراقبتی و آموزشی در منزل پارسیان مهرپرور تحت نظارت مستقیم وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي

  • info@mehrparvar.com
  • 021-44442410
مراقبت و نگهداری از سالمند آلزایمری | مرکز خدمات پرستاری پارسیان مهرپرور

مراقبت از بیماران آلزایمری :8 ترفند مراقبتی مبتلایان به آلزایمر (+ درخواست مراقب بیمار آلزایمری)

بیماری آلزایمر یک بیماری پیشرونده است. یعنی به مرور زمان، عوارض آن بخصوص در سالمندی بیشتر و بیشتر می شود زیرا بیماری، سلولهای بیشتری از مغز را درگیر می کند و از بین می برد. مراقبت از بیماران آلزایمری از نظر فیزیکی و احساسی طاقت فرسا است. از بیشتر مبتلایان به آلزایمر افراد و بستگان درجه یک آنان مراقبت می کنند. اگر هر یک از اعضای خانواده شما یا عزیزتان درگیر آلزایمر است نکات مراقبتی زیر می تواند به شما کمک کند. برای مدیریت تمامی جنبه های زندگی آنان در این مقاله از سایت مرکز خدمات پرستاری پارسیان مهرپرور  ۸ ترفند مراقبتی را آموزش می دهیم.

بیماری آلزایمر چیست ؟

بیماری آلزایمر (Alzheimer’s disease) یا بیماری فراموشی ، سلول های مغزی افراد را درگیر می کند و روی حافظه ، افکار فرد و رفتارهای فرد تأثیر می گذارد. این بیماری بتدریج توانایی‌های ذهنی بیمار را از بین می برد. مبتلایان به آلزایمر بتدریج در شناخت دوستان و آشنایان و نام بردن اسامی آنها نیز دچار مشکل میشوند. در موارد تشدید بیماری آلزایمر افراد در تشخیص اتاق خواب، آشپزخانه، دستشویی و حمام در منزل خودشان هم مشکل پیدا می‌کنند. این اختلالات حافظه بر روی عملکردهای اجتماعی و شخصی بیمار تأثیر گذاشته و می تواند ایجاد افسردگی، عصبانیت و پرخاشگری کند.

۸ ترفند مراقبت از بیماران آلزایمری در منزل

به کمک شیوه های مراقبتی زیر میتوانید جنبه های مختلف زندگی بیمار را مدیریت کنید.

  1. ترفند اول مراقبتی : کسب آگاهی راجع به بیماری آلزایمر
  2. ترفند دوم مراقبتی : داشتن روتین نگهداری منظم برای بیمار
  3. ترفند سوم مراقبتی : تلاش برای فعال نگه داشتن بیمار
  4. ترفند چهارم مراقبتی : افزایش ارتباطات بیمار آلزایمری
  5. ترفند پنجم مراقبتی : داشتن رژیم غذایی مناسب و مغذی
  6. ترفند ششم مراقبتی : کمک به تقویت عزت نفس بیماران آلزایمری
  7. ترفند هفتم مراقبتی : فراهم کردن محیط امن برای بیماران آلزایمری
  8. ترفند هشتم مراقبتی : حفظ ارتباط با انجمن های آلزایمر

ترفند اول مراقبتی : کسب آگاهی راجع به بیماری آلزایمر

آشنایی با مراحل بیماری آلزایمر و علائم آن می تواند در مدیریت بیمار کمک کند. بیماری آلزایمر ۳ مرحله دارد :

  • آلزایمر خفیف
  • آلزایمر متوسط
  • آلزایمر شدید

مرحله خفیف بیماری آلزایمر

پیشرفت آلزایمر بر میزان مراقبت از بیماران آلزایمری تأثیر می گذارد. بیماران آلزایمری در مرحله خفیف یا زودرس هم می توانند به طور مستقل عمل کنند. آنها می توانند به مشارکت در فعالیت های حرفه ای و اجتماعی خود ادامه دهند. در مرحله خفیف آلزایمر افراد در تمرکز یا به خاطر سپردن وقایع اخیر مشکل دارند. بیماران آلزایمری کلمات یا نام های خاصی را فراموش می کنند. مشکل در نوشتن و حل مسئله، برخی دیگر از علائم اولیه آلزایمر است.

مرحله متوسط بیماری آلزایمر

در این مرحله بیماران آلزایمری بخش زیادی از حافظه خود را از دست می دهند و دچار سردرگمی و علائم جسمی می شوند. افراد در این مرحله نشانه های زیر را دارند:

  • هنگام خواب بی قراری دارند.
  • دچار بی اختیاری ادرار هستند.
  • دچار تغییرات شخصیتی هستند.
  • دچار سرگردانی یا سردرگمی هستند.
  • نمی توانند از دستورالعمل ها پیروی کنند.
  • افراد خانواده و دوستان را نمی شناسند.
  • برای امور روزانه مشکل دارند : مانند لباس پوشیدن

مرحله شدید بیماری آلزایمر

افراد در مرحله نهایی بیماری آلزایمر در تمام فعالیت های اساسی روزانه خود مانند نشستن، پیاده روی و غذا خوردن مشکل دارند. در مرحله شدید بیماری آلزایمر فرد تکلم خود را از دست می دهد. در این مرحله بیمار ممکن است در جویدن یا بلعیدن مشکل داشته باشد. مبتلایان به آلزایمر شدید، آگاهی نسبت به محیط خود را از دست می دهند و دیگر نمی توانند اعضای خانواده خود را بشناسند.

پرستاری از سالمند آلزایمری | مرکز خدمات پرستاری پارسیان مهرپرور

ترفند دوم مراقبتی : داشتن روتین نگهداری منظم برای بیمار

مراقبت از بیماران آلزایمری نیاز به داشتن نظم دارد. با ایجاد روتین و نظم روزمره در زندگی بیمار احساس آشنایی با وقایعی که هر روز قرار است اتفاق بیفتد در بیمار آلزایمری تقویت می شود. در زندگی روزمره مبتلایان به آلزایمر از ایجاد تغییرات بزرگ پرهیز کنید. تغییرات بزرگ و ناگهانی بیمار آلزایمری را دچار گیجی می کند.

ترفند سوم مراقبتی : تلاش برای فعال نگه داشتن بیمار

هر برنامه مراقبت از بیماران آلزایمری که طی آن بیمار فعال تر باشد به جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک می کند. برخی از فعالیت های روزانه که به سالمندان کمک می کند شامل موارد زیر است که بهتر است بیمار این کارها را در زمان هایی انجام دهد که احساس بهتری دارد :

  • رقصیدن
  • دیدن فیلم
  • مشارکت در پخت و پز
  • دیدار دوستان و خانواده
  • گوش دادن به موسیقی
  • رفتن به یک رستوران ، موزه یا پارک مورد علاقه
  • انجام تمریناتی همچون : پیاده روی ، حرکات کششی
  • کمک در انجام کارهای خانه نظیر : مرتب کردن لباس ها و باغبانی

ترفند چهارم مراقبتی : افزایش ارتباطات بیمار آلزایمری

بیماران آلزایمری در برقراری رابطه با دیگران مشکل دارند. این افراد در رابطه کلامی دچار فراموشی جملات خود می شوند. یکی از ترفندهای مراقبت از بیماران آلزایمری کمک به حفظ یا افزایش ارتباطات آنان به کمک روش های زیر است :

  • لبخند زدن
  • صحبت با صدای آرام
  • حفظ تماس چشمی
  • پرهیز از پرسیدن چند سوال بطور همزمان
  • حفظ آرامش در زمان عصبانیت بیمار آلزایمری
  • استفاده از نام اشخاص دیگر در صحبت های خود

ترفند پنجم مراقبتی : داشتن رژیم غذایی مناسب و مغذی

نقش رژیم غذایی و تغذیه سالمند آلزایمری در مراقبت از بیماران آلزایمری حیاتی است. بیماران آلزایمری در خطر هدر رفتن مواد مغذی و آب بدن می باشند زیرا آنها قادر نیستند به یاد بیاورند که آخرین بار چه موقع و چه چیزی خورده اند.

  • در جویدن و بلعیدن مشکل دارند.
  • طرز تهیه غذا را فراموش می کنند.
  • ممکن است هر روز غذای یکسانی بخورند.
  • مصرف وعده غذایی خاصی را فراموش می کنند.
  • به دلیل عدم توانایی بو و طعم غذاها بی اشتها می شوند.

مراقبان می توانند اطمینان حاصل کنند که فرد به اندازه کافی غذای مغذی برای خوردن دارد و بدن او دهیدراته نمی شود. برای مراقبت از بیماران آلزایمری به کمک روش های زیر باید سعی در تغذیه و هیدراته کردن بدن بیمار داشته باشند :

  • مصرف صبحانه مفصل
  • مصرف غذاهایی که نیاز به جویدن زیاد ندارند.
  • مصرف روزانه وعده های غذایی در زمان مشخص
  • صرف غذا در محیط آرام بدون صدای رادیو یا تلویزیون
  • تشویق به مصرف مولتی ویتامین در مبتلایان به آلزایمر
  • مصرف میانوعده های مقوی مانند : پنیر، میوه یا ساندویچ های کوچک
  • سرو کردن غذا در بشقاب های رنگی برای برطرف کردن بی اشتهایی بیمار

ترفند ششم مراقبتی : کمک به تقویت عزت نفس بیماران آلزایمری

یکی از روش های کارآمد مراقبت از بیماران آلزایمری کمک به بهبود عزت نفس آنان می باشد. بیمار باید نسبت به خودش احساس خوبی داشته باشد. برای داشتن احساس خوب باید به بهداشت و نظافت شخصی بیمار توجه کرد. کمک به بهداشت فردی بیمار شامل موارد زیر است :

مراقب سالمند آلزایمری | مرکز خدمات پرستاری پارسیان مهرپرور

  • کوتاه کردن ناخن
  • مسواک زدن دندان
  • کمک به خرید لباس
  • کمک به اصلاح صورت
  • کمک به لباس پوشاندن آنان
  • کمک به آرایش آنها اگر تمایل دارند.

ترفند هفتم مراقبتی : فراهم کردن محیط امن برای مراقبت از بیماران آلزایمری

بیماران آلزایمری در معرض خطرات مختلف از جمله : زمین خوردن ، برق گرفتگی و … هستند . به منظور مراقبت از بیماران آلزایمری رعایت نکات ایمنی زیر توصیه می شود :

  • مصرف بموقع داروهای بیمار
  • کم کردن تعداد آینه ها در خانه
  • نصب قفل های ایمنی در اجاق گاز
  • قرار دادن نوار های روشن در لبه ها
  • استفاده از کفش های محکم و راحت
  • جلوگیری از رانندگی در صورت عدم توانایی
  • استفاده از برچسب “گرم” و “سرد” را بر روی شیرهای آب

اقدامات امنیتی مراقبت از بیماران آلزایمری در زمان تنها ماندن

برای هر کسی از جمله خود شما، ممکن است شرایطی پیش بیاید که مجبور به ترک منزل و تنها گذاشتن بیمار برای دقایق یا ساعاتی شوید. اگر فقط برای ساعاتی خانه را ترک می کنید، می توانید از یکی از دوستان یا همسایگان خود بخواهید که به منزل شما بیاید و مراقب سالمندتان باشد.  اگر می خواهید بیشتر از یک یا دو روز دور از خانه باشید می توانید یک پرستار یا مراقب برای سالمندتان استخدام کنید. درب کشوها و کابینت های محتوی دارو، فراورده های شیمیایی یا وسایل خطرناک را قفل کنید.

از حفاظ ها و نرده ها در لبه پله ها یا طبقات بالا استفاده کنید و درب پشت بام و زیر زمین را ببندید.  وسایل برقی خطرناک مانند چرخ گوشت و اتو را دور از دسترس بیمار قرار دهید.  تا زمانی که بیمار، قابلیت درک مطلب و خواندن و نوشتن را از دست نداده است، می توانید از یادداشت برای راهنمایی کردن بیمار استفاده کنید. مثلاً بر روی اجاق گاز تابلوی خاموش کن، در حمام یا دست شویی شیر آب را ببند، تلفن های ضروری مانند تلفن پلیس، اورژانس، آتش نشانی و شماره تلفن همراه خودتان و یا طرز کار وسایل مختلف را بنویسید و نصب کنید.

ترفند هشتم مراقبتی : با انجمن های آلزایمر در ارتباط باشید

در دوره هایی که برای آگاهی رسانی در مورد آلزایمر برگزار می شوند شرکت کنید. این راهنمایی های جامع شامل راهنمایی های مرحله به مرحله در مورد چگونگی کمک به شخصی برای استحمام، غذا خوردن و موارد دیگر است.

فراهم کردن آسایش بیشتر برای بیماران آلزایمری

 صبور باشید

بیمار به مرور قابلیت حافظه خود را از دست می دهد در نتیجه شما بیشتر و بیشتر مجبور خواهید شد که اطلاعات را برای او تکرار کنید. ممکن است بارها از شما بپرسد که چه زمانی از روز است یا نام فرزند شما چیست یا چگونه باید از یک وسیله ساده مثل سشوار یا جارو استفاده کند. صبور باشید و با متانت پاسخ او را بدهید. مطمئن باشید که او به یاد نمی آورد که ساعتی پیش پاسخ خود را دریافت کرده است. اگر می دانست، قطعاً مزاحم شما نمی شد!

 مهربان باشید

ممکن است که سالمند حتی نام شما را به خاطر نیاورد ولی او هنوز هم قادر است زبان بدن و رفتار شما را درک کند. پس باید مراقب باشید که حتما به جای نشان دادن خستگی و خشم و ناراحتی ، درک و مهربانی از خود نشان دهید. رویکرد مثبت شما به سالمند بیمار اعتماد به نفس و شادی خواهد بخشید.

 رفتاری عادی داشته باشید

رفتار غیرعادی شما با بیمار، غیر طبیعی جلوه می کند. سعی کنید علیرغم مراقبت ویژه از او، برخوردی طبیعی داشته باشید.

 نسبت به رفتار منفی و بد رفتاری بیمار بی اعتنایی کنید

بدرفتاری های بیمار به معنای خصومت شخصی با شما نیست . آگاه باشید که اختلالات رفتاری بیمار، جنبه شخصی ندارد و یک فرایند طبیعی در روند بیماری است.

پرخاشگری و هیجان بیمار را با دارو کنترل کنید

تمام رفتارهای بد سالمند بیـمار مبتلا به آلزایمر هر چند که طبیعی است اما در هرصورت نباید اجازه داد که بیش از حد قوت بگیرد. پرخاشگری و رفتـار تهـاجمی، برای بیمار خطرناک است و باید به وسیله دخالت پزشک و دارو کنترل شود تا آسیبی به بیمار و سایر اعضای خانواده نرسد.

مراقبت از خودتان را فراموش نکنید!

 از خودتان مراقبت کنید. از نظر عاطفی از خودتان مراقبت کنید تا به مرور زمان خسته نشده ویا دچار افسردگی نشوید چون در این صورت هم خودتان زندگی مفید و موثر نخواهید داشت وهم اینکه نمیتوانید به روش صحیح و مفید از سالمندتان مراقبت کنید. برای خودتان برنامه تفریحی و سرگرمی های مناسب را برنامه ریزی کنید. از دیگران کمک بخواهید تا برای مدت کوتاهی از بیمار شما مراقبت کنند یا یک پرستار سالمند و مراقب برای سالمند مبتلا به آلزایمر بگیرید تا شما بدون حضور او به گردش، مهمانی یا هر اجتماع دیگری بروید و روابط اجتماعی خود را حفظ کنید. مشاوران روانشـناس نیز می توانند در تخلیـه نگرانی ها و فرسودگی شما کمک زیادی کنند.

آیا می توانیم بیمار را به تنهایی در منزل رها کنیم؟

در مراحل اولیه و آغاز بیماری شما هنوز می توانید به حافظه و قابلیت درک بیـمار خود اطمیـنان داشته باشید اما کم کم زمانی می رسد که ترک کردن او به تنهایی حتی برای یک ساعت هم سخت و دشوار و یا غیر ممکن می شود. نشانه های اینکه چه زمانی دیگر نمی توانید او را تنها بگذارید از این قرار هستند:

 

  •  بستن شیر آب را فراموش کند.
  • یبمار بستن درب ورودی منزل را فراموش کند.
  • در صورت تنها ماندن، دچار حملات وحشتزدگی، ترس یا خشم شود.
  • زمانی که بیمار خاموش کردن اجاق گاز را پس از آشپزی فراموش کند.
  •  خطرهای احتمالی را درک نکند. مثلاً متوجه آتش سوزی، باز بودن شیر آب یا جریان گاز در خانه نباشد.
  •  قادر به استفاده از تلفن در مواقع اضطراری نباشد (تلفن به شما، یک همسایه، پلیس یا آتش نشانی را فراموش کند.)

در صورتی که نتوانیم از بیمار در منزل مراقبت کنیم؟

 امکان دارد شما و اعضای خانواده تان، از لحاظ  روحی و یا مالی نتوانید از بیمار مبتلا به آلزایمر نگهداری کنید. به هر حال مراقبت دائمی از این بیماران فرایندی دشوار و فرساینده است. اگرچه بودن این بیماران در منزل به سلامت روانی آن ها کمک می کند اما امکان دارد با پیشرفت بیماری، شما دیگر قادر به پاسخگویی به نیازهای روزافزون بیمار خود نباشید. ممکن است احساس درماندگی منجر به افسردگی ، انزوا و حتی اختلالات رفتاری و روحی در شما به وجود آید و یا رابطه خانوادگی شما را تحت تاثیر قرار دهد.که در این مواقع میتوانید ازمراکز خدمات پرستاری کمک بگیرید، می توانید با مشورت پزشک یا مددکار اجتماعی یک مرکز مراقبت ویژه پیدا کنید و یا از خدمات این مراکز در منزل استفاده کنید.

درخواست مراقب بیماران آلزایمری

اگر شما و سایر اعضای خانواده تان شرایط مراقبت از عزیز مبتلا به آلزایمرتان در منزل را ندارید مرکز خدمات پرستاری مهرپرور می تواند به شما در زمینه استخدام پرستاری از سالمند آلزایمری کمک کند.

خلاصه مطلب مراقبت از بیماران آلزایمری

استفاده از مراکز نگهداری برای مراقبت از بیماران آلزایمری همیشه به این معنی نیست که شما وظیفه خود را به درستی انجام نداده اید. شما تا زمانی که بتوانید سلامت روانی خود و دیگر اعضای خانواده تان را حفظ کنید، مطمئناً مراقبت از بیمار در منزل ارجحیت دارد اما در صورتی که به ادامه روابط مثبت خانوادگی و اجتماعی شما لطمه وارد کند، بهتر این است که از کمک های مراکز دولتی یا خصوصی در این زمینه استفاده کنید. اطمینان داشته باشید که این تصمیم هم به نفع عزیزیتان است و  هم به خانواده شما کمک می کند.

دیدگاه خود را بنویسید